Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Hipoksifili

Hypoxyphilia

Tanım

Beyne giden oksijen akışının azaltılmasıyla elde edilen cinsel uyarılma ve fantezi örüntüsü.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, otopsi raporlarında veya acil servis kurtarma vakalarında, bireylerin cinsel uyarılma amacıyla boyunlarına ip geçirmek, plastik torba kullanmak veya anestezik gaz solumak gibi ölümcül mekanizmalar denediği görülür; bu durum sıklıkla intihar girişimleriyle karıştırılsa da arka plandaki motivasyon tamamen otoerotik hipoksifili kaynaklıdır.

Derin Analiz

Parafili spektrumunda yer alan hipoksifili, serebral hipoksinin (beyin dokusunun oksijensiz kalması) yarattığı fizyolojik stres tepkisini ve nörokimyasal salınımı (endorfin ve dopamin artışı) cinsel haz ile eşleştiren karmaşık bir davranışsal durumdur. Genellikle otoerotik asfiksi bağlamında bireysel olarak icra edilse de, partnerli pratiklerde de görülebilir. Hayatı tehdit eden bu davranış, hipoksiye bağlı gelişen bilinç kaybı anındaki kontrol kaybı ve öfori hissi ile pekişir. İstatistiksel olarak yüksek mortalite oranına sahip olup, kazara ölümlerle sonuçlanan klinik vakalarda sıklıkla adli psikoloji ve psikiyatri literatürüne konu olur.

Etimoloji

Yunanca 'hypo-' [altında, yetersiz] + 'oxys' [keskin, oksijen] + 'philia' [sevgi, düşkünlük]; kelime anlamı olarak oksijen azlığına duyulan cinsel yönelimi ifade eder.

Karıştırmayın

Otoerotik asfiksi ile sıklıkla eş anlamlı kullanılır; ancak asfiksi fiziksel eylemin kendisiyken, hipoksifili altta yatan psikoseksüel fantezi ve yönelimdir. İntihar girişimlerinden ayırt edici özelliği ölüm niyeti değil, cinsel uyarılma ve haz hedeflemesidir.