Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İdeasyon

İdeation

Tanım

Zihinsel süreçler yoluyla fikirlerin, imgelerin ve kavramların oluşturulması ve biçimlendirilmesi faaliyeti.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik görüşme sırasında danışanın geleceğe dair umutsuzluk ifade ederken 'kendine zarar verme ideasyonu'na sahip olduğunu belirtmesi, bu sürecin somut ve riskli bir dışavurumudur.

Derin Analiz

Bilişsel bilimler ve klinik psikolojide ideasyon, yürütücü işlevlerin ve varsayılan mod ağının (default mode network) ortaklaşa yürüttüğü karmaşık bir zihinsel üretim sürecidir. Bireyin soyutlama, yaratıcı problem çözme ve sembolikleştirme kapasitesinin temelini oluşturur. Klinik pratikte ise 'intihar ideasyonu' (suicidal ideation) gibi patolojik türevleriyle sıklıkla değerlendirilir; bu bağlamda niyet, plan ve sıklık eksenlerinde psikometrik araçlarla ölçümlenir.

Etimoloji

Latince 'ideatio' (fikir üretme) kelimesinden türetilmiştir; Yunanca 'idea' (görünüm, biçim, düşünce) köküne dayanır.

Karıştırmayın

Sanrılardan (delusion) ve takıntılı düşüncelerden (obsession) farklı olarak ideasyon, doğrudan bir patoloji içermeyebilir; yaratıcı süreçleri veya genel düşünce üretimini de kapsayan nötr bir şemsiye terimdir.