İlişki Yoluyla Suçluluk
Guilt By Association
Tanım
Suç işleyen bir kişiyle herhangi bir bağı veya yakınlığı bulunan masum bir bireye, eylemin kendisiyle doğrudan bir ilişkisi olmaksızın sorumluluk ve suçluluk atfedilmesi durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir şirkette çalışan müdürün yolsuzluk yaptığı ortaya çıktığında, onunla aynı departmanda çalışan ve karar süreçlerinde hiçbir yetkisi olmayan masum bir uzmanın da şirket içi soruşturmada otomatik olarak suçlu ortak muamelesi görmesi ve diğer çalışanlar tarafından dışlanması.
Derin Analiz
Sosyal psikoloji ve bilişsel önyargı literatüründe bu kavram, halo etkisinin tersine işleyen bir genelleme hatası olarak incelenir. Bireyler, bilişsel yükü azaltmak ve karmaşık sosyal dünyayı basitleştirmek adına kategorize etme eğilimi gösterirler. Failin olumsuz özellikleri ve işlediği fiil, zihinsel bir kestirme yol (heuristics) kullanılarak faille ilişkili olan diğer aktörlere transfer edilir. Bu durum, önyargıların yayılımı, grup içi kayırma ve grup dışı düşmanlığı dinamikleriyle doğrudan ilişkilidir. Kognitif düzeyde, gözlemcinin hedef kişiye yönelik olumsuz duygu ve tutumları, aradaki mantıksal nedensellik bağı göz ardı edilerek bulaşıcı bir mantıkla transfer edilir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Günah keçisi ilan etme (scapegoating) ile karıştırılabilir; ancak günah keçisinde genellikle rastgele veya stratejik bir hedef seçimi varken, ilişki yoluyla suçlulukta doğrudan fiziksel veya sosyal bir bağ (akrabalık, arkadaşlık, mesai) şartı aranır.
Keşfetmeye Devam Edin
Çatışma Sarmalı
Çatışma Sarmalı
Conflict Spiral
İki veya daha fazla taraf arasındaki gerilim ve anlaşmazlığın, tarafların birbirlerinin tepkilerine her defasında daha olumsuz ve uç noktalardaki karşılıklar vermesiyle kartopu etkisiyle büyümesi örüntüsüdür.
İncele
İçgrup Yanlılığı
İçgrup Yanlılığı
İngroup Bias
Bireylerin kendilerinin de dâhil olduğu sosyal grubun üyelerini, özelliklerini ve ürünlerini, dış gruplara kıyasla sistematik olarak daha fazla kayırma ve olumlu değerlendirme eğilimi.
İncele
Tanısal Değer
Tanısal Değer
Diagnosticity
Bir etkileşimin, olayın veya geri bildirimin bireyin öz-bilgi edinme sürecindeki enformasyonel değeri.
İncele
Ekopatoloji
Ekopatoloji
Ecopathology
Bir bireyin davranışlarının, kendi topluluğunun normlarına uyduğu halde, dışarıdaki başka bir topluluk veya hâkim kültür tarafından anormal, eksantrik veya psikotik olarak etiketlenme süreci.
İncele