İşe Yönelik Tanımlayıcı Dizin
Job Descriptive Index (JDI)
Tanım
Çalışanların iş, yönetim, ücret, terfi ve iş arkadaşları gibi temel boyutlardaki tutumlarını değerlendiren 72 maddelik standart bir iş tatmini ölçeğidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir holdingde çalışan bağlılığı ve insan kaynakları süreçlerinin etkinliğini ölçmek isteyen bir endüstri psikoloğu, JDI formunu uygular. Elde edilen veriler, çalışanların mevcut ücret politikasından ('Hayır') memnun olmadığını, ancak üst yönetim ile olan ilişkilerin ('Evet') oldukça güçlü olduğunu istatistiksel olarak ortaya koyar.
Derin Analiz
Endüstri ve örgüt psikolojisinde, örgütsel bağlılık ve iş tatmini ölçümünün en köklü psychometric araçlarından biridir. Patricia Cain Smith, Lorne M. Kendall ve Charles L. Hulin tarafından 1969 yılında geliştirilen bu ölçek, genel bir tatmin skoru üretmek yerine, işin spesifik yönlerini (5 temel alt boyut) ayrı ayrı haritalandırır. Maddeler tam cümleler yerine sıfatlar veya kısa ifadelerden oluşur; katılımcılar 'Evet', 'Hayır' veya 'Kararsızım' (?) şeklinde yanıt verir. Bu yapı, bilişsel yükü azaltarak yanıt yanlılığını en aza indirmeyi hedefler. Psikometrik geçerlilik ve güvenilirlik çalışmaları, 2009 yılındaki son revizyonla güncel iş gücü dinamiklerine uyarlanmıştır.
Etimoloji
İngilizce 'job' (iş) + 'descriptive' (tanımlayıcı, Latince 'describere' [tanımlamak/yazmak]) + 'index' (dizin/gösterge, Latince 'indicare' [işaret etmek]) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Minnesota İş Tatmini Anketi (MSQ) ile sıklıkla karıştırılır; MSQ Likert tipi geniş derecelendirme ölçekleri kullanırken, JDI daha kısa sıfat tabanlı 'Evet/Hayır/?' formatını tercih eder.