Jeoistatistik
Geostatistics
Tanım
Fiziksel çevreyle ilişkili mekansal ve zamansal verileri analiz ederek coğrafi olaylardaki örüntüleri ortaya koyan özelleşmiş bir istatistik dalıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir metropoldeki opiyat kullanım bozukluğu tanısı almış bireylerin ikamet adresleri haritalandırılmış ve mahalle bazlı park, alkol satış noktası ve yeşil alan yoğunluğu ile mekansal ilişkisi jeoistatistiksel kriging yöntemleriyle incelenmiştir. Analiz, belirli çevresel yoksunluk kümelenmelerinin madde kullanımının yayılım hızını doğrudan tetiklediğini ampirik olarak göstermiştir.
Derin Analiz
Jeoistatistik, klasik istatistiksel yöntemlerden farklı olarak değişkenler arasındaki mekansal otokorelasyonu (spatial autocorrelation) hesaba katar. Tobler'ın Coğrafyanın Birinci Yasası'na dayanır ('her şey her şeye benzer ancak yakın olanlar uzak olanlardan daha çok benzer'). Klinik psikoloji ve halk sağlığı bağlamında, çevresel maruziyetlerin (hava kirliliği, toksik maddeler, gürültü) veya sosyoekonomik coğrafyanın madde kullanım bozuklukları, suç oranları ve epidemiyolojik hastalık yayılımları (örneğin COVID-19) üzerindeki etkilerini modellemede kullanılır. Varyogram analizi ve kriging gibi enterpolasyon teknikleriyle eksik verileri mekansal süreklilik varsayımıyla tahmin eder.
Etimoloji
Fransızca 'géostatistique' (Fransız maden mühendisi Georges Matheron tarafından 1963 yılında türetilmiştir); Yunanca 'gē' (yer, toprak) + 'statistike' (durum bilimi, istatistik) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Klasik istatistik (mekansal bağımlılığı dikkate almaz, gözlemlerin bağımsız olduğunu varsayar) ve Coğrafi Bilgi Sistemleri - CBS (verileri görselleştirir ve depolar, jeoistatistik ise olasılıksal modelleme ve tahmin yapar).
Keşfetmeye Devam Edin
Mekansal Otokorelasyon
Mekansal Otokorelasyon
Spatial Autocorrelation
Coğrafi veya uzaysal olarak dağılmış verilerin, konumlarına bağlı olarak birbirleriyle olan istatistiksel bağımlılık ve benzerlik derecesidir.
İncele
Kriging
Kriging
Kriging
Bilinen veri noktaları arasındaki bilinmeyen değerleri, tahmin hatasını minimize edecek biçimde uzamsal korelasyonu hesaba katarak kestiren bir istatistiksel interpolasyon yöntemidir.
İncele
Epidemiyoloji
Epidemiyoloji
Epidemiology
Belirli popülasyonlarda sağlıkla ilgili durumların, hastalıkların ve bozuklukların dağılımını, sıklığını ve bunları etkileyen etmenleri inceleyen bilim dalıdır.
İncele