Karşılaştırma Bazlı Hata Oranı
Comparison-wise Error Rate
Tanım
Çoklu istatistiksel karşılaştırmaların her birinde, tekil test düzeyinde Tip I hatası (alfa) yapma olasılığı.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir klinik psikoterapinin etkinliğini ölçmek için üç farklı grubu (BDT, Psikodinamik ve Kontrol) yedi farklı bağımlı değişken üzerinden karşılaştıran bir araştırmacı, her bir ikili t-testi için $\alpha = .05$ düzeyini baz alırsa, karşılaştırma bazlı hata oranı kullanmış olur. Toplamda 21 farklı test yapıldığı için, en az bir yanlış pozitif sonuca ulaşma ihtimali %5'in çok üzerindedir.
Derin Analiz
İstatistiki hipotez testlerinde, birden fazla ikili karşılaştırma (pairwise comparison) yapıldığında her bir testin kendi içinde bağımsız olarak belirlenen anlamlılık düzeyine (genellikle $\alpha = .05$) karşılaştırma bazlı hata oranı denir. Ancak aile bazlı hata oranının (family-wise error rate) aksine, bu yaklaşım tüm veri seti genelindeki kümülatif Tip I hata olasılığını kontrol etmez. Çoklu test sayısı arttıkça, en az bir yanlış pozitif (Type I error) bulma olasılığı üstel olarak artar. Bu durum Bonferroni, Holm veya Tukey HSD gibi düzeltme tekniklerinin kullanılmasını zorunlu kılar; aksi takdirde veri setinde sahte pozitif bulgularla karşılaşma riski teorik sınırların çok üzerine çıkar.
Etimoloji
İngilizce 'comparison' (Latince 'comparare': kıyaslamak, eş tutmak) ve 'wise' (durum, yön, tarz bildiren sonek) ile 'error' (Latince 'errare': yanılmak, sapmak) ve 'rate' (Latince 'rata': hesaplanmış miktar) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Aile Bazlı Hata Oranı (Family-wise Error Rate - FWER) ile sıklıkla karıştırılır. Karşılaştırma bazlı hata oranı her bir testi münferit değerlendirirken, FWER tüm test ailesindeki kümülatif hata olasılığını kontrol eder.