Kemotaksi
Chemotaxis
Tanım
Organizmaların veya hücrelerin, çevresel kimyasal uyaranlara yanıt olarak yönelimli hareket göstermesi süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Vücutta bir doku hasarı veya bakteriyel enfeksiyon meydana geldiğinde, salınan kemokin ve sitokin molekülleri (örneğin IL-8) kimyasal bir gradyan oluşturur. Dolaşımdaki lökositler, bu kimyasal sinyali yüzeyindeki reseptörlerle algılayarak konsantrasyonun en yüksek olduğu enfeksiyon odağına doğru amipsi hareketle göç ederler.
Derin Analiz
Kemotaksi, hücrelerin kimyasal gradyanları algılayarak hareket yönlerini belirlemesini sağlayan evrimsel açıdan korunumlu bir hücresel migrasyon mekanizmadır. Nörobilim ve hücre biyolojisinde; aksonal kılavuzluktan immün hücrelerin (nötrofiller, makrofajlar) enfeksiyon bölgesine göç etmesine kadar kritik fizyolojik süreçlerde rol oynar. Kemoreseptörler aracılığıyla hücre dışı sinyalleri algılayan reseptörler, hücre içi sinyal yollarını (fosforilasyon kaskadları ve aktin iskeletinin yeniden düzenlenmesi gibi) tetikleyerek yönlü lokomosyonu sağlar. Nörogelişimsel süreçlerde nöronal migrasyonun kusursuz gerçekleşmesi kemotaktik faktörlerin (kemokinler ve morfogenler) hassas gradyanlarına bağlıdır.
Etimoloji
Yeni Latince, Yunanca 'khemeia' (kimya) + 'taxis' (düzenleme, yerleştirme, hareket) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Fototaksi (ışık uyaranına göre hareket) ve kemokinesis (kimyasal uyaranın yönüne bağlı olmaksızın hareket hızının veya yön değiştirme sıklığının değişmesi).