Doku Hasarı
Tissue Damage
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Derin bir kesik anında cildin ve altındaki endotelyal tabakanın bütünlüğü bozulur. Bölgeye akın eden bağışıklık hücreleri histamin salgılar, bu da yerel sinir uçlarını uyararak akut ağrı hissini ve inflamatuar yanıtı (ödem, kızarıklık) başlatır.
Derin Analiz
Doku hasarı, somatosensoriyel sistemin nosiseptif yollarını aktive eden primer patofizyolojik tetikleyicidir. Travma, iskemi, neoplazi veya radyasyon gibi etkenler hücre bütünlüğünü bozduğunda, mast hücreleri ve hasarlı hücreler histamin, prostaglandinler, bradikinin ve lökotrienler gibi inflamatuar mediyatörler salgılar. Bu kimyasal kokteyl, A-delta ve C lifleri üzerindeki nosiseptörleri depolarize ederek merkezi sinir sistemine 'zarar' sinyalleri iletir. Kronik süreçte bu durum, periferik ve merkezi duyarlılaşmaya (central sensitization) zemin hazırlayarak hiperaljezi ve allodini tablosunu ortaya çıkarabilir.
Etimoloji
Latince 'texere' (dokumak, örgü yapmak) fiilinden türetilen 'tissue' (doku) ile Eski İngilizce 'derian' (zarar vermek, incitmek) kökünden gelen 'damage' (hasar) kelimelerinin birleşimi.
Karıştırmayın
Nosisepsiyon (sadece ağrılı uyaranın sinir sistemi tarafından iletilmesi, her zaman doku hasarı gerektirmez; örn. hayalet uzuv ağrısı veya fonksiyonel ağrı sendromları) ve Psikosomatik Ağrı (organik doku hasarı olmaksızın psikolojik kökenli ağrı yaşanması).
Keşfetmeye Devam Edin
Nosiseptör
Nosiseptör
Nociceptor
Vücut dokularında hasara yol açan veya açma potansiyeli bulunan zararlı uyarıları algılayarak merkezi sinir sistemine ileten özelleşmiş bir duyusal sinir hücresi ucudur.
İncele
İnflamasyon
İnflamasyon
İnflammation
Vücut dokularının enfeksiyon, yaralanma veya otoimmün saldırılara karşı gösterdiği bağışıklık kaynaklı damar ve hücre yanıtı.
İncele
Hiperaljezi
Hiperaljezi
Hyperalgesia
Normalde ağrı uyandırmaması gereken veya hafif düzeyde ağrı yaratması beklenen uyaranlara karşı duyulan anormal derecede artmış ağrı hassasiyetidir.
İncele
Histamin
Histamin
Histamine
Histidin amino asidinden sentezlenen; periferik dokularda enflamasyon ve alerjik yanıtları, merkezi sinir sisteminde ise uyarılmışlık, iştah ve otonomik fonksiyonları düzenleyen biyoaktif bir amin ve nörotransmitterdir.
İncele