Kendini Engelleme
Self-handicapping
Tanım
Bireyin, gelecekteki olası bir başarısızlığı yetersizliğinden ziyade dışsal etkenlere bağlayabilmek amacıyla bilerek veya bilmeyerek kendi performansına engeller koyması stratejisidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Kritik bir iş sunumundan önceki akşam, sabaha kadar bilgisayar oyunları oynayarak uyumayan bir yöneticinin, sunum sırasında yapabileceği olası hataları yetersizliğine değil, 'uykusuz ve yorgun olmasına' bağlamaya zemin hazırlaması.
Derin Analiz
Edward E. Jones ve Steven Berglas tarafından literatüre kazandırılan bu kavram, temelde bir özsaygı (self-esteem) savunma mekanizmasıdır. Birey, öz benlik algısını korumak için performans öncesinde dezavantajlar yaratır (örneğin sınavdan önceki gece sabaha kadar uyumamak). Eğer başarısız olursa suçlu yeteneği değil, uykusuzluktur; eğer bu engele rağmen başarılı olursa, bu durum onun ne kadar üstün bir zekaya sahip olduğunun kanıtı olarak görülür ve öz-güçlendirme (self-enhancement) sağlanır. Bilişsel ve klinik boyutta, bu davranış kronikleştiğinde bireyin gerçek potansiyeline ulaşmasını engeller ve maladaptif bir döngüye dönüşür.
Etimoloji
İngilizce 'self' (kendi, öz) ve 'handicap' (dezavantaj, engel yaratma; kökeni 17. yüzyıl İngiltere'sindeki 'hand in cap' adlı takas ve şans oyununa dayanır) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Öğrenilmiş çaresizlik ile karıştırılır; öğrenilmiş çaresizlikte birey kontrolün kendisinde olmadığını düşünerek pasifleşirken, kendini engellemede birey aktif olarak performansını zedeleyecek engeller üretir.
Keşfetmeye Devam Edin
Özsaygı
Özsaygı
Self-respect
Bireyin kendi değerine, karakterine ve onuruna duyduğu derin saygı, özdeğer ve özsaygınlık hissi.
İncele
Başarı Korkusu
Başarı Korkusu
Fear Of Success
Bireyin hedeflerine ulaşmaktan, yeteneklerini tam anlamıyla ortaya koymaktan veya toplumsal başarı elde etmekten kaçınmasıyla karakterize edilen psikolojik direnç durumu.
İncele