Kutanöz Renk Algısı
Cutaneous Perception Of Color
Tanım
Gözlerin yardımı olmaksızın, yalnızca derideki mekanoreseptörler veya fotoreseptör benzeri duyusal mekanizmalar aracılığıyla renklerin algılanabildiğini öne süren, deneysel psikolojide tartışmalı bir fenomendir.
Örnek Vaka / Uygulama
Laboratuvar ortamında gözleri tamamen kapatılan ve özel bir maske taktırılan bir katılımcının, önündeki kırmızı ve mavi kartların yaydığı termal dalga boylarını derisiyle ayırt edebildiği iddia edilen bir deneyde, sıcaklık kontrolü sağlandığında katılımcının başarısı şans seviyesine (%50) düşmüştür.
Derin Analiz
Dermo-optik algı (DOA) veya 'deriyle görme' olarak da bilinen bu kavram, elektromanyetik spektrumun görünür dalga boylarının özel eğitim veya doğal duyusal hassasiyet sayesinde derideki sinir uçları tarafından ayırt edilebileceği hipotezine dayanır. Duyusal ikame (sensory substitution) ve sinestezi çalışmaları bağlamında incelense de, katı ampirik metodoloji ve kontrollü kör testler altında bu yeteneğin optik yansımalardan veya termal (ısı) gradyanlarından bağımsız olarak var olduğunu kanıtlayan tutarlı nörolojik kanıtlar bulunmamaktadır. Çoğu psikofiziksel araştırmada, bulguların yetersiz denetim veya ipucu sızıntısından kaynaklandığı gösterilmiştir.
Etimoloji
Latince 'cutis' [deri] + 'perceptio' [algılama] ve Yunanca 'chroma' [renk] sözcüklerinin bileşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Sinestezi (görsel uyarıcıların tat veya renk gibi başka duyulara dönüşmesi) ve duyusal ikame sistemleri (örneğin, görme engelliler için dokunsal vestler). Temel fark, kutanöz renk algısının doğrudan optik dalga boylarının deri tarafından algılandığını iddia etmesi, diğerlerinin ise nörolojik çapraz geçişlere veya cihaz destekli dönüştürmelere dayanmasıdır.