Liderlik İkame Teorisi
Substitutes For Leadership Theory
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yazılım geliştirme alanında çalışan, alanında uzman ve öz-yönetimli kıdemli mühendislerden oluşan bir ekip düşünün. Bu ekip, yazılım süreçlerinin otomatize edildiği ve görev tanımlarının katı kurallarla önceden belirlendiği bir projede çalışıyorsa, başlarındaki yöneticinin günlük direktiflerine veya motivasyonel desteklerine ihtiyaç duymaz. Bu senaryoda otomatize iş akışı ve yüksek mesleki yetkinlik, 'liderlik ikameleri' olarak işlev görür.
Derin Analiz
1978 yılında Steven Kerr ve John M. Jermier tarafından geliştirilen bu yaklaşım, klasik liderlik paradigmalarının evrensel geçerliliğini sorgular. Teori, bazı durumlarda formal lider davranışlarının etkisini sıfırlayan ya da önemsiz kılan iki temel dinamik tanımlar: İkameler (substitutes) ve nötrleştiriciler (neutralizers). İkameler, astların yönlendirici veya destekleyici bir lidere duyduğu ihtiyacı yapısal olarak ortadan kaldırır (örneğin, yüksek derecede yapılandırılmış ve rutinleşmiş bir görev veya son derece yüksek içsel motivasyona sahip, deneyimli çalışanlar). Nötrleştiriciler ise liderin etkisini engeller ancak liderin yerini almaz; yani liderin performans üzerindeki etkisini etkisiz kılar. Örgütsel psikoloji ve endüstri/örgüt (İÖ) psikolojisinde, birey-durum etkileşimini ve otomasyonun/iş tasarımının yönetsel roller üzerindeki dönüştürücü etkisini modellemek için kullanılır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Durumsal Liderlik Teorisi ile sıklıkla karıştırılır; ancak Durumsal Liderlik, liderin kendi tarzını astların olgunluk seviyesine göre esnek bir şekilde değiştirmesini savunurken, Liderlik İkame Teorisi bazı durumlarda liderin varlığının veya tarzının tamamen gereksiz veya işlevsiz hale geldiğini öne sürer.
Keşfetmeye Devam Edin
Durumsal Liderlik Teorisi
Durumsal Liderlik Teorisi
Situational Leadership Theory
Etkili liderliğin tek bir ideal tarzı olmadığını, liderin yaklaşımını takipçilerin görev ve psikolojik olgunluk düzeyine göre esnek biçimde uyarlaması gerektiğini savunan durumsal bir yönetim modelidir.
İncele