Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Liderlik Labirenti

Leadership Labyrinth

Tanım

Kadınların ve azınlık gruplarının kurumsal hiyerarşide en üst düzey yetki pozisyonlarına ulaşmasını engelleyen engeller, sapaklar ve çıkmaz sokaklarla dolu karmaşık süreci tanımlayan metafor.

Örnek Vaka / Uygulama

Yıllardır başarılı bir şekilde orta düzey yöneticilik yapan bir kadın uzmanın, üst düzey direktörlük pozisyonu için değerlendirilirken esnek olmayan çalışma saatleri, 'erkek egemen yönetim kültürü' kodları ve evdeki bakım yükümlülükleri nedeniyle desteklenmemesi ve sonunda kariyer yolunun tıkanması liderlik labirentinin somut bir tezahürüdür.

Derin Analiz

Örgütsel psikoloji ve toplumsal cinsiyet çalışmaları ekseninde, geleneksel 'cam tavan' (glass ceiling) metaforunun ötesine geçen bir çerçeve sunar. Cam tavan, görünmez ancak aşılmaz tek bir bariyeri imgelerken; labirent metaforu, kariyer boyunca karşılaşılan çok katmanlı, kümülatif ve karmaşık engeller ağını betimler. Bu süreçte cinsiyet ayrımcılığı, örtülü önyargılar, ev içi sorumlulukların asimetrik dağılımı (mommy track), liderlik stillerine yönelik çifte standartlar ve bireyin içselleştirilmiş yetersizlik algıları (örneğin sahtekar sendromu veya öz-yeterlilik eksikliği) dinamik bir etkileşim içindedir.

Etimoloji

İngilizce 'leadership' (liderlik, öncülük etme) ve Latince 'labyrinthus', Yunanca 'labyrinthos' (karmaşık yollar, çıkmaz sokaklar barındıran yapı) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Cam tavan (glass ceiling) kavramı ile sıklıkla karıştırılır; ancak cam tavan ani ve görünmez bir üst sınırı ifade ederken, liderlik labirenti tüm kariyer boyunca stratejik manevralar gerektiren karmaşık bir engeller silsilesidir.