Logaritma
Logarithm (log)
Tanım
Belirli bir sayının, başka bir sayının (tabanın) hangi kuvveti olduğunu gösteren matematiksel ve istatistiksel dönüştürme fonksiyonu.
Örnek Vaka / Uygulama
Reaksiyon süresi (reaction time) verilerinin analizinde, sağa çarpık dağılım gösteren milisaniye değerlerinin normalleştirilmesi amacıyla logaritmik dönüşüm uygulanarak parametrik test varsayımlarının sağlanması.
Derin Analiz
Psikometri, istatistik ve bilişsel modellemede, logaritmik dönüşümler verideki aşırı çarpıklığı (skewness) gidermek ve varyansı sabitlemek için kritik bir rol oynar. İnsan algısı ve psikofizik (örneğin Weber-Fechner yasası), uyarıcı şiddetindeki doğrusal artışları logaritmik olarak algılar; bu da işitsel ve görsel duyusal girdilerin matematiksel modellemesinde logaritmanın temel bir araç olmasını sağlar.
Etimoloji
Fransızca 'logarithme' kelimesinden gelmektedir; Yunanca 'logos' (oran, oranlama, mantık) ve 'arithmos' (sayı) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Üstel fonksiyon (exponential function) ile karıştırılır; üstel fonksiyon tabanın bir kuvvete yükseltilmesini verirken, logaritma bu kuvvetin kendisini hesaplar.