Madde Kötüye Kullanımı Tarama Testi (DAST)
Drug Abuse Screening Test (DAST)
Tanım
Alkol dışındaki psikoaktif maddelerin kötüye kullanımını veya bağımlılığını saptamak amacıyla geliştirilmiş, 28 maddeden oluşan, evet-hayır formatındaki öz-bildirim ölçeğidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yatarak tedavi kliniğine başvuran 34 yaşındaki bir erkek hastanın konsültasyon sürecinde, klinisyen madde kullanımına dair gizil sorunları hızla tespit etmek amacıyla DAST-28 ölçeğini uygular. Hastanın testten aldığı yüksek puan, rutin anamnezde belirtilmeyen reçeteli analjezik kötüye kullanımını doğrular ve tedavi planının bir bağımlılık uzmanı eşliğinde revize edilmesine öncülük eder.
Derin Analiz
DAST, Michigan Alkolizm Tarama Testi'nin (MAST) formülasyonu baz alınarak yapılandırılmış, klinik pratikte ve bağımlılık araştırmalarında hızlı tarama sağlayan psikometrik bir araçtır. Bireyin son 12 ay içerisindeki madde kullanım sıklığını, yasal, sosyal ve psikolojik sonuçlarını sorgular. Yüksek puanlar, bireyin madde kullanımına ilişkin klinik düzeyde bir bozukluk yaşama olasılığını artırır ve daha kapsamlı bir psikiyatrik değerlendirme ile yapılandırılmış tanı görüşmelerini (örneğin SCID) zorunlu kılar. Psikometrik geçerlilik ve güvenilirlik çalışmaları, testin farklı klinik örneklemlerde yüksek iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir.
Etimoloji
İngilizce 'drug' (ilaç/madde) + 'abuse' (kötüye kullanım) + 'screening' (tarama) + 'test' kelimelerinin kısaltmasından oluşan akronimik bir psikometrik terimdir.
Karıştırmayın
CAGE ölçeği (genellikle alkol odaklıdır ve daha kısa bir tarama sunar); AUDIT (Alkol Kullanım Bozuklukları Testi, doğrudan alkol tüketim kalıplarını ölçer). DAST ise alkol dışı maddelere odaklanır.