Marlowe-crowne Sosyal İstenirlik Ölçeği
Marlowe–crowne Social Desirability Scale (M–C SDS)
Tanım
Katılımcıların kendilerini olduğundan daha olumlu ve toplumsal normlara uygun gösterme eğilimini ölçen, 33 maddelik öz-bildirim ölçeği.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir işe alım mülakatında veya suç işleme eğilimini ölçen bir adli psikoloji araştırmasında, katılımcıların 'Asla yalan söylemem' veya 'Trafik kurallarını hiçbir zaman ihlal etmem' gibi ifadelere 'Doğru' yanıtı vermesi, Marlowe-Crowne ölçeğinde yüksek puan almalarına ve dolayısıyla diğer test sonuçlarının savunmacılık yönünden düzeltilmesine ya da geçersiz sayılmasına yol açar.
Derin Analiz
Psikometrik araştırmalarda 'sosyal istenirlik yanlılığı' (social desirability bias), veri geçerliliğini tehdit eden en büyük sistematik hatalardan biridir. Bireylerin kişilik, tutum veya klinik envanterleri yanıtlarken toplumsal onay alma motivasyonuyla gerçek dışı yanıtlar vermesi, sonuçların varyansını bozar. Marlowe ve Crowne (1960), kültürel olarak onaylanan fakat pratikte pek de gerçekçi olmayan 'herkese her koşulda nazik davranma' veya 'hiç hata yapmama' gibi ifadeleri kullanarak bu savunmacı eğilimi izole etmeyi amaçlamıştır. Puanlama yüksek çıktıkça bireyin dürüst yanıt vermekten ziyade kendisini 'ideal insan' olarak pazarlama motivasyonunun yüksek olduğu anlaşılır.
Etimoloji
David Marlowe ve Douglas P. Crowne soyadlarından (1960) + İngilizce 'social' [sosyal] ve 'desirability' [istenirlik] kavramlarının birleşimi.
Karıştırmayın
Likert tipi genel tutum ölçekleri ve doğrudan klinik belirti envanterleri ile karıştırılır; ancak bu ölçek semptom veya tutum değil, kişinin kendini sunum stratejisindeki manipülasyon derecesini ölçer.
Keşfetmeye Devam Edin
Psikometri
Psikometri
Psychometrics / Psychometry
🔹 1. (psychometrics): Bilişsel yeteneklerin, kişilik özelliklerinin ve davranışsal niteliklerin nicelleştirilmesiyle ve bu amaçla kullanılan ölçüm araçlarının geliştirilmesiyle ilgilenen psikoloji alt dalıdır. 🔹 2. (psychometry): Parapsikolojide bir nesneye dokunarak onun geçmişi veya sahibi hakkında bilgi edinme iddiası; psikolojide ise zihinsel yeteneklerin ve özelliklerin ölçülmesi.
İncele