Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

MC4-R

MC4-R

Tanım

İştah regülasyonu, enerji dengesi ve melanokortin sinyal yolağında kritik rol oynayan G-protein kenetli bir reseptör türüdür.

Örnek Vaka / Uygulama

Çocukluk çağından itibaren doymak bilmeyen, sürekli yemek arama davranışı sergileyen ve tokluk sinyallerini merkezi sinir sisteminde işleyemeyen bir vakada yapılan genetik tarama sonucunda MC4-R geninde fonksiyon kaybı mutasyonu saptanmıştır.

Derin Analiz

MC4-R, hipotalamusta (özellikle paraventriküler çekirdekte) yoğun olarak ifade edilen ve enerji homeostazının merkezi kontrolünde kilit bir rol üstlenen transmembran bir reseptördür. Pro-opiomelanokortin (POMC) türevi α-MSH ile aktive edilirken, Agouti ile ilişkili peptid (AgRP) tarafından bloke edilir. Bu reseptörü kodlayan genlerdeki mutasyonlar, monojenik obezitenin en yaygın bilinen kalıtsal nedenlerinden biridir; bireylerde doymak bilmez bir açlık (hiperfaji) ve erken başlangıçlı şiddetli obezite tablosuna yol açar.

Etimoloji

İngilizce 'melanocortin-4 receptor' ifadesinin kısaltmasıdır. 'Melano-' (siyah, melanin kökenli) ve 'cortin' (korteks kaynaklı peptid hormonlar) ile latince 'receptorem' (alıcı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Leptin direnci ile sıklıkla karıştırılır; ancak leptin direnci periferik ve merkezi sinyal iletim bozukluklarını kapsarken, MC4-R mutasyonları doğrudan down-stream iştah baskılama yolağındaki reseptör düzeyindeki kusuru ifade eder.