Mental Deficiency
Mental Deficiency
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
1950'li yıllara ait bir kurum bakım raporunda, bilinen genetik bir nedene bağlı olarak ağır düzeyde bilişsel kısıtlılık yaşayan bir birey için bu ifadenin kullanıldığı görülür; ancak güncel bir klinik raporda aynı olgu 'genetik kökenli ağır düzey zihinsel gelişim bozukluğu' olarak formüle edilir.
Derin Analiz
Tarihsel psikiyatri ve öjenis hareketlerinin terminolojisinde kök salmış olan bu kavram, bilişsel işlevselliğin ve adaptif davranışların normatif ortalamanın belirgin şekilde altında kalmasını ifade etmek amacıyla kullanılmıştır. Günümüz nöropsikoloji ve psikiyatri pratiklerinde, etiketlemenin damgalatıcı (stigmata) etkisini önlemek ve bireyin klinik tablosunu daha insanî bir perspektifle ele almak adına bu terimin kullanımı tamamen terk edilmiş; yerine 'Intellectual Developmental Disorder' (Zihinsel Gelişim Bozukluğu) veya DSM-5-TR sınıflandırmasındaki güncel karşılıkları getirilmiştir. Klinik değerlendirmelerde zeka katsayısı (IQ) eşiklerinin ötesinde, kişinin günlük yaşam becerileri, kavramsal ve sosyal uyum kapasiteleri multidisipliner bir yaklaşımla incelenir.
Etimoloji
Latince 'mens' (zihin, akıl) ve 'deficientia' (eksiklik, yetersizlik) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Düşük zeka (low intelligence) ile sıklıkla karıştırılır; ancak 'deficiency' klinik bir durumdan ziyade tarihsel bir etiketleme aracı olarak yasal ve kurumsal bağlamlarda kullanılmıştır. Güncel 'zihinsel yetersizlik' kavramından en büyük farkı, pejoratif (aşağılayıcı) tarihsel yükü barındırmasıdır.