Narsistik Nesne Seçimi
Narcissistic Object Choice
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik görüşmelerde, sürekli olarak kendi mesleki başarılarını, fiziksel kusurlarını veya entelektüel üstünlüğünü partnerinde arayan ve partnerini adeta kendi aynasal uzantısı gibi konumlandıran bir danışanın, başka bir bireyin özerk varlığını kabullenmekte zorlanması narsistik nesne seçiminin tipik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Psikanalitik teoride nesne seçimi dinamikleri iki temel aks üzerinde incelenir: Anaklitik (destekleyici/bakımveren odaklı) ve narsistik nesne seçimi. Narsistik nesne seçiminde libido, dışsal bir figüre yönelmekten ziyade, öz-imgesinin (self-image) veya egonun idealleştirilmiş versiyonunun dış dünyadaki temsiline yönelir. Sigmund Freud'un ilk kez 1914 tarihli 'Narsizm Üzerine Bir Giriş' (Zur Einführung des Narzissmus) metninde detaylandırdığı bu mekanizma, bireyin ya olduğu ya da olmak istediği kişiyi (ego ideali) ya da bir zamanlar sahip olduğu ve kaybettiği mükemmelliği partnerinde arama eğilimini açıklar. Klinik pratikte bu durum, partner seçiminde kişinin kendi fiziksel özelliklerini, psikolojik yapısını, geçmişini ya da çocukluktaki ebeveyn imgelerini yineleme zorlantısının temelini oluşturur.
Etimoloji
Fransızca 'narcissisme' (Ovidius'un mitolojik karakteri Narkissos'tan) + Latince 'obiectum' (karşıya konulan, nesne) + Orta Türkçe/Kök Türkçe 'seçmek' (ayırt etmek, tercih etmek).
Karıştırmayın
Anaklitik nesne seçimi ile karıştırılır; anaklitik seçimde birey bakım veren, besleyen ve koruyan dışsal figürleri (anne figürü) ararken, narsistik seçimde kişinin kendi benliği veya öz-imgesi temel alınır.