Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

DA

DA

Tanım

Literatürde hem gelişimsel yaşı hem de katekolamin sınıfından ana nörotransmiter olan dopamini ifade etmekte kullanılan standart klinik ve biyolojik kısaltma.

Örnek Vaka / Uygulama

Parkinson hastalarında substantia nigra pars compacta bölgesindeki dopaminerjik nöron kaybına bağlı olarak striatal DA seviyelerinin düştüğü PET taramalarıyla gösterilir. Gelişimsel değerlendirmelerde ise 6 yaşındaki kronolojik yaşa sahip bir çocuğun bilişsel becerilerinin 4 yaş düzeyinde olması, onun gelişimsel yaşının (DA) 4 olarak saptanmasına yol açar.

Derin Analiz

Nörobilim ve gelişim psikolojisinde 'DA' akronimi iki kritik kavramı temsil eder. Biyolojik ve nörokimyasal bağlamda dopamin (C8H11NO2), özellikle bazal gangliyonlar, substantia nigra ve ventral tegmental alan (VTA) üzerinden ödül, motivasyon, motor kontrol ve pekiştirme süreçlerini yöneten bir monoamin nörotransmiterdir. Gelişim psikolojisinde ise developmental age (gelişimsel yaş), bireyin kronolojik yaşından bağımsız olarak fiziksel, bilişsel veya sosyal-duyuşsal olgunlaşma düzeyini ifade eden normatif bir metriktir. Klinik pratikte hangi anlamda kullanıldığı bağlamsal olarak ayırt edilir.

Etimoloji

İngilizce 'Developmental Age' (Gelişimsel Yaş) ve 'Dopamine' (Dopamin) terimlerinin uluslararası standartlardaki standart kısaltmasıdır.

Karıştırmayın

MA (Mental Age / Zeka Yaşı) ve CA (Chronological Age / Kronolojik Yaş) kavramları ile sıklıkla karıştırılır; DA ise hem daha geniş bir gelişim yelpazesini (motor, sosyal, bilişsel) kapsar hem de nörokimyadaki dopamin molekülünü simgeler.