Örtüşme
İnterposition
Tanım
İki nesnenin aynı görme hattında bulunduğu durumlarda, tamamen görünür olan daha yakın nesnenin daha uzaktaki nesnenin bir kısmını kapatmasıyla ortaya çıkan monoküler derinlik ipucu.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir masada oturduğunuzu hayal edin; önünüzde duran kahve fincanı, arkasındaki dizüstü bilgisayarın ekranının alt kısmını kısmen kapatmaktadır. Bilgisayar ekranının kenarları fincanın arkasında kesintiye uğradığı için, retinanıza düşen veride fiziksel bir derinlik olmasa bile beyniniz fincanın bilgisayardan daha yakın olduğunu şüpheye yer bırakmayacak şekilde algılar.
Derin Analiz
Görsel algı ve bilişsel bilimler bağlamında örtüşme (göreli konum olarak da bilinir), iki gözün kullanımını gerektirmeyen (monoküler) en güçlü ve en erken gelişen derinlik ipuçlarından biridir. Beyin, retinaya düşen iki boyutlu projeksiyonları işlerken, bir nesnenin kenarlarının diğer nesnenin kenarlarını kesintiye uğrattığı (T-kavşakları gibi) bölgeleri otomatik olarak analiz eder. Bu kesinti, nesneler arasında bir öncelik-sonralık (yakınlık-uzaklık) hiyerarşisi kurarak üçüncü boyutu (derinliği) zihinsel olarak yeniden yapılandırmamıza olanak tanır. Bu süreç tamamen ampirik bir çıkarım olmaktan ziyade, erken görsel korteksteki kontur entegrasyonu ve Gestalt prensiplerinin (özellikle figür-zemin ilişkisi ve kapanış) dinamik bir ürünüdür.
Etimoloji
Latince 'inter-' [arasında, ara] ve 'ponere' [koymak, yerleştirmek] fiillerinin birleşiminden türetilmiştir; araya koyma veya iki nesnenin konumlanışı anlamını taşır.
Karıştırmayın
Çizgisel perspektif (linear perspective) ve göreli büyüklük (relative size) ile sıklıkla karıştırılır. Çizgisel perspektif paralel çizgilerin uzakta birleşmesiyle, göreli büyüklük ise tanıdık nesnelerin retinal boyuttaki değişimleriyle ilgilidir; örtüşme ise doğrudan nesnelerin birbirini kısmen engellemesi durumuna dayanır.