Otolit
Otolith
Tanım
İç kulaktaki vestibüler keseciklerin jelatinimsi matrisine gömülü, başın uzaysal konumunu ve doğrusal ivmelenmesini algılamayı sağlayan kalsiyum karbonat yapısındaki mikroskobik partiküller.
Örnek Vaka / Uygulama
Yokuş aşağı hızlanan bir trende gözleri kapalı seyahat eden bir bireyin, görsel ipuçları olmaksızın ileriye doğru ivmelendiğini net bir şekilde hissetmesi, otolitlerin utrikulus içerisindeki eylemsizlik tabanlı yer değiştirme sinyallerini somatosasensoriyel ve görsel sistemle entegre etmesi sayesinde gerçekleşir.
Derin Analiz
Otolitler (utrikulus ve sakulus içinde yer alan makula yapıları üzerinde bulunurlar), yerçekimi vektörünü ve doğrusal ivmeyi (asansörde inip çıkma veya arabada hızlanma gibi) tespit eden biyolojik ivmeölçerlerdir. Kalsiyum karbonat (kalsit) kristallerinden oluşan bu yoğun yapılar, başın eğilmesiyle birlikte yerçekiminin etkisiyle kayarak altlarında yer alan duyusal tüy hücrelerinin (hair cells) stereosilyalarını büker. Bu mekanik bükülme, mekanoreseptörlerin iyon kanallarını açarak veya kapatarak vestibulokoklear sinir (CN VIII) üzerinden beyin sapına ve serebelluma elektriksel sinyaller iletilmesini tetikler. Bu sayede vestibülooküler refleks (VOR) aracılığıyla baş hareket ederken bile görme alanı sabit tutulur ve postural denge korunur. Otolitlerin serbest kalarak yarım daire kanallarına kaçması ise benign paroksismal pozisyonel vertigoya (BPPV) yol açabilir.
Etimoloji
Antik Yunanca 'ous' (genitivü 'hotos', kulak) + 'lithos' (taş) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı 'kulak taşı'dır.
Karıştırmayın
Yarım daire kanallarındaki ampulla ve cupula yapılarıyla karıştırılabilir; ancak yarım daire kanalları açısal (dönme) hareketleri algılarken, otolitler doğrusal ivme ve yerçekimini kodlar.
Keşfetmeye Devam Edin
Vestibüler Sistem
Vestibüler Sistem
Vestibular System
Vücudun dengesini, postürünü ve uzaysal yönelimini korumaktan sorumlu, iç kulaktaki yapılar, vestibüler sinir ve ilgili kortikal bölgelerden oluşan duyusal sistem.
İncele
Utrikulus
Utrikulus
Utricle
İç kulaktaki vestibüler sistemin iki kesesinden büyük olanı; başın yerçekimine göre konumunu, doğrusal ivmelenme ve yavaşlamayı algılar.
İncele
Sakulus
Sakulus
Saccule
İç kulaktaki vestibüler keselerin küçüğü olup, dikey düzlemdeki doğrusal ivmelenmeyi ve baş eğilmelerini algılayan duyusal yapıdır.
İncele