Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Rüya Çalışması

Dream-work

Tanım

Psikanalitik teoride, rüyanın örtük içeriğinin (latent content) rüya görenin deneyimlediği açık içeriğe (manifest content) dönüştürülme süreci.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik bir seans sırasında hastanın rüyasında sürekli olarak patronunu vahşi bir boğa olarak görmesi, rüya çalışmasının yer değiştirme ve simgeleştirme mekanizmalarının başında olduğunu gösterir; buradaki 'boğa', otorite figürüne duyulan bastırılmış öfkenin açık içeriğe dönüşmüş halidir.

Derin Analiz

Freudyen psikanaliz ekseninde rüya çalışması, bilinçdışı dürtülerin ve arzuların sansür mekanizmalarını aşarak bilinç düzeyine ulaşmasını sağlayan karmaşık bir zihinsel dönüşüm mekanizmasıdır. Bu süreç; yoğunlaştırma (condensation), yer değiştirme (displacement), simgeleştirme (symbolization) ve dramatizasyon (dramatization) gibi birincil süreç düşünce mekanizmalarını kullanarak ham ve kabul edilemez psikolojik materyali rüya senaryosuna çevirir. Klinik pratikte rüya çalışmasının tersine işletilmesi (rüya analizi), hastanın bilinçdışı çatışmalarına ve bastırılmış materyallerine ulaşmada kritik bir yol haritası sunar.

Etimoloji

İngilizce 'dream' (rüya) ve 'work' (çalışma, işlem) kelimelerinin birleşiminden oluşan bu kavram, Sigmund Freud'un psikanalitik teorisinde Almanca 'Traumarbeit' teriminin karşılığı olarak literatüre girmiştir.

Karıştırmayın

Rüya içeriği (latent ve manifest içeriklerin kendisiyle karıştırılır; rüya içeriği statik materyali ifade ederken, rüya çalışması bu materyali dönüştüren dinamik işlemdir).