Sikloid Psikoz
Cycloid Psychosis
Tanım
Şizoafektif bozukluğu andıran, fazik ve hızlı değişim gösteren, epizodik seyirli atipik ve tartışmalı bir psikiyatrik bozukluktur.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşındaki bir kadın hasta, üç gün içinde hızla gelişen yoğun bir kafa karışıklığı, neşeli ve taşkın bir ruh halinden ani bir mutizm ve persecutuar (kötülük görme) sanrılara geçiş yapmıştır. Klinik gözlemde semptomların birkaç hafta içinde hiçbir kalıntı bırakmaksızın tamamen düzeldiği ve hastanın önceki işlevsellik düzeyine döndüğü saptanmıştır.
Derin Analiz
Karl Kleist ve Karl Leonhard'ın nosolojik sınıflandırma geleneklerine dayanan sikloid psikoz, endojen psikozlar spektrumunda şizofreni ve duygudurum bozukluklarının (bipolar bozukluk) sınırında konumlanır. Sabit bir seyir izlemek yerine ani başlangıçlı ve tam iyileşmeyle sonuçlanan epizodlar karakteristiktir. Klinik tablo; konfüzyon, anksiyete, hareket bozuklukları (katatoni benzeri ya da hiperkinetik durumlar) ve sanrısal hezeyanların polimorfik bir kombinasyonunu içerir. DSM-5 ve ICD-11 gibi güncel tanı sistemlerinde ayrı bir kategori olarak yer almamakla birlikte, Avrupa psikiyatri ekolünde özellikle Alman psikopatolojisinde özerk bir klinik antite olarak kabul görmeye devam etmektedir.
Etimoloji
Yunanca 'kyklos' [daire, çember, döngü] + 'eidos' [benzer, biçim] kelimelerinin birleşimiyle türetilmiş, Fransızca 'psychose' [ruhsal durum bozukluğu] ekiyle klinik literatüre kazandırılmıştır.
Karıştırmayın
Şizoafektif Bozukluk ve Bipolar Bozukluk ile karıştırılır; ayırt edici özelliği semptomların polimorfik yapısı, epizodların son derece ani dalgalanması ve ataklar arası tam remisyondur.