Tanımlayıcı Norm
Descriptive Norm
Tanım
Bireylerin belirli bir durumda çoğunluğun nasıl davrandığını, hissettiğini veya düşündüğünü gözlemleyerek çıkardıkları ve kendi davranışlarına rehber edindikleri yazısız sosyal standart.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir otel odasında havluların yeniden kullanılmasını teşvik etmek için asılan tabelalarda 'Bu odada kalan misafirlerin %75'i havlularını tekrar kullanıyor' ifadesinin yer alması, salt ahlaki bir çağrıdan ('Havlularınızı doğayı korumak için tekrar kullanın') istatistiksel olarak çok daha yüksek bir uyum oranı yaratır. Misafirler, çoğunluğun davranışını taklit etme eğilimi gösterir.
Derin Analiz
Sosyal psikoloji ve davranış bilimleri bağlamında tanımlayıcı normlar, insan adaptasyonunun ve grup içi uyum mekanizmalarının temelini oluşturur. Bireyler belirsiz, karmaşık veya yeni durumlarla karşılaştıklarında 'sosyal kanıt' (social proof) arayışına girerler. Bu süreçte çoğunluğun eylemleri, bilişsel bir kestirim (heuristics) olarak kullanılır ve 'Çoğunluk yapıyorsa doğrudur veya güvenlidir' varsayımıyla içselleştirilir. Nörobiyolojik düzeyde, bu normların takip edilmesi ayna nöron sisteminin aktivasyonu ve ventromedial prefrontal korteksteki ödül devrelerinin tetiklenmesiyle pekiştirilir; çünkü gruba uyum sağlamak evrimsel olarak dışlanma riskini minimize eder. Emredici normlardan (injunctive norms) farklı olarak neyin ahlaki veya doğru olduğunu değil, istatistiksel olarak neyin yaygın olduğunu vurgular.
Etimoloji
Latince 'descriptivus' (tasvir eden, anlatan) ve 'norma' (kural, ölçü, marangoz gönyesi) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Emredici norm (injunctive norm) ile sıklıkla karıştırılır. Emredici norm, toplumun onayladığı veya onaylamadığı ahlaki beklentileri (ne 'yapılması' gerektiği) ifade ederken; tanımlayıcı norm, fiilen ne 'yapıldığını' (gözlemlenen istatistiksel gerçekliği) ortaya koyar.