Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Temel Araştırma

Basic Research

Tanım

Herhangi bir dolaysız pratik uygulama amacı gütmeden, bir olguyu daha iyi kavrama, teorileri test etme veya bilimsel bilgi dağarcığını genişletme maksadıyla yürütülen sistematik araştırma.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir bilişsel psikoloji laboratuvarında, deneklerin dikkat odaklanması sırasında beyin dalgalarındaki gamma salınımlarının frekans değişimlerini incelemek; bu çalışmanın sonucunda herhangi bir tedavi yöntemi geliştirmek hedeflenmese dahi insanbilim literatürüne katkı sunmak.

Derin Analiz

Temel araştırma, bilimsel bilginin ontolojik ve epistemolojik sınırlarını genişleten omurgadır. Uygulamalı araştırmalardan farklı olarak, ivedi bir endüstriyel, klinik veya teknolojik problem çözme kaygısı taşımaz. Bilim felsefesinde Kuhn'un paradigma değişimleri ve normal bilimin ilerleyişi bu tür saf merak güdümlü keşifler üzerine kuruludur. Nörobilim veya psikoloji bağlamında ele alındığında, temel araştırma örneğin sinaptik plastisitenin moleküler mekanizmalarını veya bilişsel mimarinin evrensel yasalarını ortaya çıkarmayı hedefler. Elde edilen bulgular anlık bir fayda sağlamasa da, gelecekteki tüm uygulamalı bilimlerin ve klinik yaklaşımların teorik zeminini oluşturur.

Etimoloji

İngilizce 'basic' (temel, kökensel; Latince 'basis', Yunanca 'básis' [adım, kaide, temel]) ve 'research' (araştırma; Eski Fransızca 'recherchier' [iyice aramak, araştırmak]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Uygulamalı araştırma (applied research) ile sıklıkla karıştırılır. Temel araştırma 'neden ve nasıl' sorularına saf teorik yanıtlar ararken, uygulamalı araştırma elde edilen bu bilgiyi spesifik ve pratik bir problemi çözmek için kullanır.