Teratojen
Teratogen
Tanım
Fetusun rahim içi gelişiminde yapısal, işlevsel veya morfolojik bozukluklara yol açan dış kaynaklı etken.
Örnek Vaka / Uygulama
Gebelikte kullanılan talidomid (thalidomide) etken maddeli ilaç, limb (kol ve bacak) gelişimi sırasında kritik bir teratojen etkisi göstererek focomelia (fok balığı kolluluğu) adı verilen ciddi iskelet anomalilerine neden olmuştur.
Derin Analiz
Teratojenler; kimyasal maddeler, iyonizan radyasyon, maternal enfeksiyonlar ve metabolik bozukluklar olmak üzere geniş bir kategorizasyona sahiptir. Teratogenez süreci, embriyonik ve fetal gelişim evrelerine, maruziyetin dozuna, süresine ve genetik duyarlılığa bağlı olarak değişkenlik gösterir. Özellikle organogenez evresinde (ilk trimester) en yüksek hasar potansiyelini taşırlar. Hücre bölünmesini, migrasyonunu veya apoptoz mekanizmalarını bozarak doku ve organ gelişimini sekteye uğratırlar.
Etimoloji
Eski Yunanca 'teras' (canavar, garip yaratık, ucubelik) + 'gignesthai' (doğmak, oluşmak) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı olarak 'ucubelik yaratan/oluşturan' demektir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Organogenez
Organogenez
Organogenesis
Embriyonik gelişim sürecinde, gastrulasyon evresinin ardından üç temel germ yaprağından organ ve dokuların oluştuğu evredir.
İncele