X Ve Y Teorisi
Theory X And Y
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
X Teorisi yaklaşımını benimseyen bir çağrı merkezi müdürü, çalışanların sürekli denetlenmediği takdirde kaytaracağını düşünerek her dakikayı raporlar ve en katı kuralları uygular; bunun sonucunda çalışanlar pasifleşir ve iş tatmini düşer. Y Teorisi yaklaşımındaki bir yazılım ekibi lideri ise geliştiricilere projelerde tam özerklik tanır; bu özgürlük ortamında çalışanlar inisiyatif alır, yüksek yaratıcılık gösterir ve içsel tatminle performanslarını artırır.
Derin Analiz
Endüstriyel ve örgütsel psikoloji bağlamında X ve Y Teorisi, liderlik davranışlarının ve yönetim felsefelerinin temel epistemolojik zeminini oluşturur. X Teorisi yöneticisi, insanın doğası gereği çalışmaktan kaçındığını, sorumluluk almayı reddettiğini ve dışsal denetime (ödül-ceza) ihtiyaç duyduğunu varsayar. Bu durum otoriteryen bir yönetim yapısını ve mikro-yönetimi tetikler. Buna karşılık Y Teorisi, çalışmanın zihinsel ve fiziksel çaba gerektiren doğal bir eylem olduğunu, bireyin içsel motivasyonla öz-yönelim sağlayabileceğini savunur. Özünde bu kuram, beklentilerin ve yönetim tarzının kehaneti gerçekleştirme döngüsü (self-fulfilling prophecy) üzerinden çalışan davranışlarını doğrudan şekillendirdiğini ampirik olarak ortaya koyar.
Etimoloji
İngilizce 'Theory' (Teori/Kuram, Yunanca 'theoria' [gözlem, inceleme]) ile Douglas McGregor tarafından sınıflandırma amacıyla kullanılan harf simgelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Otokratik ve Demokratik Liderlik stilleri (bu teorilerin yalnızca pratik çıktılarıdır, temelindeki insan doğası varsayımlarını kapsamaz).
Keşfetmeye Devam Edin
GDSS
GDSS
GDSS
Birden fazla karar vericinin karmaşık problemleri çözmek ve ortak karara varmak için kullandığı bilgisayar tabanlı etkileşimli bilgi sistemleridir.
İncele
Taft-hartley Yasası
Taft-hartley Yasası
Labor Management Relations Act
Sendikalar ile işverenler arasındaki güç dengesini yeniden düzenlemek ve haksız çalışma uygulamalarını önlemek amacıyla 1947 yılında çıkarılan federal ABD yasası.
İncele
Motivatörler
Motivatörler
Motivators
Frederick Herzberg'in Çift Faktör Teorisi'nde, işin özüne ait olan ve çalışanların doyum ile motivasyon düzeyini artıran içsel unsurlar.
İncele
Hekim-hastane Organizasyonu
Hekim-hastane Organizasyonu
PHO
Hekimler ile hastanelerin ortak bir tüzel kişilik altında birleşerek sağlık sigortası şirketleriyle müzakere yürütmesini ve sağlık hizmeti sunmasını sağlayan entegre yapı.
İncele