Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Motivatörler

Motivators

Tanım

Frederick Herzberg'in Çift Faktör Teorisi'nde, işin özüne ait olan ve çalışanların doyum ile motivasyon düzeyini artıran içsel unsurlar.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir yazılım şirketinde çalışan bir uzmanın, sıradan veri girişi yapmak yerine kendi projesinin mimari kararlarını alması ve bu başarının üst yönetim tarafından takdir edilmesi, doyumunu artıran bir motivatör olarak işlev görür.

Derin Analiz

Örgütsel psikoloji ve endüstri psikolojisi bağlamında, Frederick Herzberg'in Motivasyon-Hijyen Kuramı (Çift Faktör Teorisi) temeline dayanır. Hijyen faktörleri (maaş, çalışma koşulları, yönetim politikaları) yalnızca eksiklikleri durumunda hoşnutsuzluk yaratıp tatminsizliği engellerken; motivatörler doğrudan işin doğasından beslenir. Başarı hissi, takdir edilme, işin kendisi, sorumluluk, ilerleme ve kişisel gelişim fırsatları bu kategoridedir. Bilişsel ve davranışsal açıdan bireyin öz-belirleme (self-determination) kapasitesini ve içsel motivasyonunu tetikler. İşin zenginleştirilmesi (job enrichment) ve dikey yükleme teknikleriyle artırılırlar.

Etimoloji

Latince 'movere' (hareket ettirmek, tahrik etmek) fiilinden türetilmiş ve İngilizceye 'motivation' (motivasyon) olarak geçmiştir; iş psikolojisi bağlamında Frederick Herzberg tarafından çift et الموافق teorisi çerçevesinde terimleştirilmiştir.

Karıştırmayın

Hijyen faktörleri ile sıkça karıştırılır; hijyen faktörleri (örneğin güvenli ofis veya standart ücret) sadece memnuniyetsizliği önlerken, motivatörler doğrudan pozitif tatmin ve üst düzey performans sağlar.