Afet
Disaster
Tanım
Doğa, teknoloji veya insan kaynaklı ortaya çıkan, toplulukların mevcut başa çıkma kaynaklarını ve kapasitesini tamamen aşarak kitlesel kayıplara yol açan yıkıcı ani olay.
Örnek Vaka / Uygulama
7.8 büyüklüğündeki bir deprem sonrasında bir şehrin tüm hastane, elektrik ve haberleşme altyapısının çöökmesi, yerel yönetimlerin ve arama-kurtarma ekiplerinin yetersiz kalarak ulusal ve uluslararası dış yardıma mecbur kalması durumu.
Derin Analiz
Afet olgusu, travmatoloji ve afet psikolojisi bağlamında bireysel travmalardan farklı olarak kolektif bir örselenme alanı yaratır. Sadece fiziksel altyapıyı ve yaşamı tehdit etmekle kalmaz, aynı zamanda toplumsal dayanışma ağlarını ve anlam çerçevelerini derinden sarsar. Klinik pratikte, afetlerin yarattığı akut stres tepkileri ve uzun vadeli posttravmatik stres bozukluğu (PTSD), bireylerin bilişsel şemalarını (dünyanın güvenli ve adil olduğu inancı) kalıcı olarak tahrip eder. Müdahale süreçleri, bireysel psikoterapiden çok toplumsal düzeyde psikososyal ilk yardım ve dayanıklılık (resilience) stratejilerini gerektirir.
Etimoloji
Latince 'dis-' (ayrılma, kötü) + 'astrum' (yıldız) kökünden türetilmiştir; tarihsel olarak 'yıldızların kötü konumu' veya 'uğursuzluk' anlamına gelen İtalyanca 'disastro' sözcüğünden modern dillere geçmiştir.
Karıştırmayın
Tehlike (hazard) ile karıştırılır; tehlike potansiyel zarar kaynağıyken, afet bu potansiyelin fiilen gerçekleştiği ve toplumsal kapasiteyi aştığı durumdur.