Afet Psikolojisi
Disaster Psychology
Tanım
Afetlere maruz kalan bireylerin ve toplulukların akut stresini azaltmayı ve uzun vadeli uyum işlevselliğini desteklemeyi amaçlayan uzmanlaşmış klinik ve uygulamalı psikoloji alanı.
Örnek Vaka / Uygulama
Şiddetli bir deprem felaketinden sağ kurtulan ve yıkılan binaların arasında çadır kentte kalan bir gruba yönelik, olaydan sonraki ilk 72 saat içinde psikolojik ilk yardım (PFA) uygulanması; temel ihtiyaçların karşılanmasının ardından uyku bozukluğu, dissosiasyon ve akut panik belirtileri gösteren bireylerin klinik müdahale için yönlendirilmesi.
Derin Analiz
Afet psikolojisi; doğal veya insan eliyle gerçekleşen yıkıcı olayların ardından ortaya çıkan akut stres tepkileri, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), yas süreçleri ve toplumsal düzeyde çözülmelerle ilgilenir. Bu alan, sadece bireysel psikoterapiyi değil, aynı zamanda uluslararası literatürde 'psikososyal destek' (psychosocial support) olarak adlandırılan, toplulukların kültürel dinamiklerine uygun müdahale stratejilerinin geliştirilmesini de kapsar. Nörobiyolojik düzeyde, hipotalamus-hipofiz-adrenal (HPA) aksının kronik veya aşırı uyarılması sonucu beyindeki amigdala ve prefrontal korteks arasındaki regülasyonun bozulmasıyla karakterizedir. Uzmanlar; kriz müdahalesi, triyaj, psikolojik ilk yardım (PFA) ve risk iletişimi gibi metodolojileri sahada uygulayarak toplumsal dirençliliği (resilience) yeniden inşa etmeye odaklanırlar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Genel psikoterapi ve klinik psikoloji ile karıştırılır; temel fark, afet psikolojisinin standart klinik ortamlardan ziyade sahada, kriz anında ve hem bireysel hem de toplumsal düzeyde makro müdahaleler içermesidir. Ayrıca 'kriz müdahalesi' ile sıklıkla eş anlı kullanılsa da, afet psikolojisi çok daha geniş bir sosyal, kültürel ve uzun vadeli toplumsal rehabilitasyon yelpazesini kapsar.
Keşfetmeye Devam Edin
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Travma Sonrası Stres Bozukluğu
Posttraumatic Stress Disorder (PTSD)
Ölüm, ciddi yaralanma veya fiziksel bütünlüğe tehdit içeren travmatik bir olayın yaşanmasının veya tanık olunmasının ardından ortaya çıkan; yeniden yaşantılama, kaçınma ve kronik fizyolojik uyarılmışlık belirtileriyle karakterize ruhsal bozukluk.
İncele
Kriz Müdahalesi
Kriz Müdahalesi
Crisis İntervention
Şiddetli bir sarsıntı veya felaket yaşayan bireylerin akut psikolojik dengesini hızla yeniden sağlamak amacıyla uygulanan kısa süreli, yapılandırılmış destek süreci.
İncele