Kriz Müdahalesi
Crisis İntervention
Tanım
Şiddetli bir sarsıntı veya felaket yaşayan bireylerin akut psikolojik dengesini hızla yeniden sağlamak amacıyla uygulanan kısa süreli, yapılandırılmış destek süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Şiddetli bir deprem felaketinden sağ kurtulan ve yakınlarını kaybeden bir bireyin, olaydan sonraki ilk 48 saat içinde aşırı panik, disosiyasyon ve uyku bozuklukları yaşaması üzerine, bir klinik sosyal hizmet uzmanı veya psikolog tarafından uygulanan acil stabilizasyon görüşmeleri.
Derin Analiz
Kriz müdahalesi, uzun vadeli psikoterapi süreçlerinden farklı olarak, homeostatik dengesi ani bir travmatik olay (yas, doğal afet, akut psikotik atak) nedeniyle altüst olmuş bireylere yönelik acil ve pragmatik bir yaklaşımdır. Amaç kök bir kişilik restorasyonu değil, akut patolojinin (örneğin travma sonrası stres bozukluğu veya intihar girişimi) kronikleşmesini engellemek ve bireyin işlevsellik seviyesini kriz öncesi düzeyine yaklaştırmaktır. Bilişsel ve davranışsal stratejilerin yoğun şekilde harmanlandığı bu süreç, aktif yönlendirme ve empati tabanlı bir çerçeve gerektirir.
Etimoloji
İngilizce 'crisis' (Yunanca 'krisis' [kriter, dönüm noktası, karar verme anı] sözcüğünden) ile Latince 'interventio' [araya girme, müdahale etme] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Uzun süreli psikoterapi ile karıştırılır; oysa kriz müdahalesi küratif (iyileştirici) olmaktan ziyade amelioratif (iyileştirici/hafifletici) ve zamansal olarak sınırlıdır.