Akut Stres Tepkisi
Acute Stress Response
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Karanlık bir sokakta yürürken ardında ani ve yüksek bir gürültü duyan bir bireyin, düşünme süreci gerçekleşmeden salisaniyeler içinde irkilmesi, kalp atışlarının hızlanması, göz bebeklerinin büyümesi ve kaslarına aniden kan pompalanarak kaçmaya veya savaşmaya hazır hale gelmesi akut stres tepkisinin somut bir göstergesidir.
Derin Analiz
Akut stres tepkisi, sempatik-adreno-medüller (SAM) sistemin ve hipotalamus-hipofiz-adrenal (HHA) aksının ani aktivasyonu ile karakterizedir. Amigdalanın tehlikeyi algılamasıyla birlikte hipotalamus uyarılır; sempatik sinir sistemi aracılığıyla böbrek üstü bezlerinden adrenalin ve noradrenalin salgılanır. Bu süreç kalp atım hızında artış, vazokonstriksiyon, bronşiyal genişleme ve glikojenoliz gibi hayatta kalmayı destekleyen fizyolojik değişiklikleri tetikler. Süreç, akut travmatik veya stresli olayların ardından aşırı uyarılmışlık (hyperarousal) tablosunun temelini oluşturabilir.
Etimoloji
Latince 'acutus' (sivri, ani, şiddetli) + 'strictus' (gerilmiş, daralmış) ve 'responsio' (yanıt, cevap) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genellikle 'kronik stres' ile karıştırılır; akut stres tepkisi ani, kısa süreli ve hayatta kalma odaklıyken, kronik stres uzun süreli ve yıpratıcıdır. Ayrıca 'travma sonrası stres bozukluğu (TSSB)' ile eş anlı zannedilir, ancak akut stres tepkisi bu bozukluğun gelişimindeki ilk fizyolojik aşamadır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kırmızı-yeşil Renk Körlüğü
Kırmızı-yeşil Renk Körlüğü
Red–green Blindness
Kırmızı ve yeşil renklerin tonlarının birbirinden ayırt edilememesiyle karakterize, X kromozomuna bağlı kalıtılan bir fotoreseptör anomalisi.
İncele
Alfa Reseptör
Alfa Reseptör
Alpha Receptor
Katekolaminler olan epinefrin ve norepinefrine bağlanan ve sempatik sinir sistemi aktivasyonunda kritik rol oynayan bir adrenerjik reseptör sınıfı.
İncele
Miyelinizasyon
Miyelinizasyon
Medullation
Nöronal aksonların etrafının miyelin kılıf ile sarılması süreci olup, APA sözlüğünde doğrudan miyelinizasyon terimine yönlendirilmektedir.
İncele
Ishihara Renk Körlüğü Testi
Ishihara Renk Körlüğü Testi
Ishihara Test For Color Blindness
Farklı renk ve parlaklıktaki noktalardan oluşan özel levhalar (Ishihara plakaları) aracılığıyla kırmızı-yeşil renk körlüğünü saptamak için kullanılan standart klinik tarama aracıdır.
İncele