PTSD
PTSD
Tanım
Şiddetli bir travmatik olaya maruz kalma veya buna tanıklık etme sonrasında ortaya çıkan; yeniden yaşantılama, kaçınma, bilişsel/duygulanımsal olumsuz değişimler ve uyarılmışlık artışıyla karakterize ruhsal bozukluk.
Örnek Vaka / Uygulama
Savaş alanında patlama sesine maruz kalmış bir gazinin, yıllar sonra sokakta patlayan bir havai fişek sesiyle aniden yere kapanıp mevzi almaya çalışması, kalp çarpıntısı yaşaması ve olayı sanki o an yeniden yaşıyormuş gibi tepki vermesi.
Derin Analiz
PTSD, DSM-5 tanı kriterlerine göre akut veya kronik seyredebilen, amigdalanın hiperaktivitesi ve ventromedial prefrontal korteksin (vmPFC) bu hiperaktiviteyi baskılayamaması ile karakterize bir nörobiyolojik dysregulation durumudur. Hippokampal volüm azalması, bağlamsal öğrenme kusurlarına ve korku tepkisinin güvenli ortamlarda sönmesine engel olur. HPA aksının kronik hiperaktivitesi ve sürekli yüksek kortizol/adrenalin salınımı, nöroplastisiteyi olumsuz etkileyerek bireyin travmayı 'geçmişte' kalmış bir anı olarak kodlamasını engeller; aksine anı, amigdala ve limbik sistemde şimdiki zamantehlikesi gibi kodlanmaya devam eder.
Etimoloji
Karıştırmayın
Akut Stres Bozukluğu (ASD) ile sıklıkla karıştırılır. Temel ayırt edici fark süre ve başlangıç zamanıdır; ASD travmadan sonraki ilk 1 ay içinde görülür ve 3 günden uzun sürerken, PTSD semptomlarının 1 aydan uzun sürmesi veya başlangıcının travmadan aylar sonra ortaya çıkması gerekir.
Keşfetmeye Devam Edin
Akut Stres Bozukluğu
Akut Stres Bozukluğu
Acute Stress Disorder (ASD)
Travmatik bir olay sonrasında ani olarak ortaya çıkan, istemsiz anı kalıntıları, aşırı uyarılmışlık ve dissosiyatif belirtilerle karakterize olan ancak dört haftadan uzun sürmeyen ruhsal bozukluk.
İncele
HPA Aksı
HPA Aksı
HPA Axis
Hipotalamus, hipofiz bezi ve adrenal korteks arasındaki karmaşık geri bildirim döngüsünü ifade eden, vücudun strese verdiği ana hormonal yanıt sistemidir.
İncele