Altrisyal

Altricial

Tanım

Doğumda henüz gelişmemiş, duyusal ve motor yetersizlikleri bulunan, hayatta kalabilmek için uzun süreli ve yoğun ebeveyn bakımına mutlak surette bağımlı olan canlı türlerini tanımlayan gelişimsel sıfat.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni doğmuş bir insan bebeğinin başını tek başına dik tutamaması, görme ve işitme duyularının tam fonksiyonel olmaması ve beslenme, barınma gibi temel hayati ihtiyaçlar için tamamen yetişkin bakımına muhtaç olması altrisyal gelişimin en somut klinik ve biyolojik örneğidir.

Derin Analiz

Gelişimsel psikobiyoloji ve evrimsel nöroloji bağlamında altrisyalite, yavrunun intrauterin (rahim içi) gelişimini erken bir evrede sonlandırarak dış dünyaya adapte olması stratejisidir. Özellikle primatlarda ve insanlarda görülen bu durum, büyük beyin hacminin ve neokortikal gelişimin doğum sonrasında dış çevrede tamamlanmasına olanak tanır. İnsan yavrusu, doğduğu anda tam anlamıyla nörolojik bir 'fetal' evre uzantısı yaşar; bu da altcinsin uzun süreli bağlanma (attachment) dinamiklerini, sosyal beyin hipotezini ve epigenetik süreçleri doğrudan şekillendirir.

Etimoloji

Latince 'altrix' (besleyici, süt anne) ve 'alere' (beslemek, büyütmek) fiil kökünden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Prekosis (precocial) kavramı ile sıklıkla karıştırılır; prekosis, doğumdan hemen sonra kendi kendine hareket edebilen ve beslenebilen gelişmiş türleri ifade ederken, altrisyal tam tersi bir gelişimsel acziyeti ve bağımlılığı vurgular.

Keşfetmeye Devam Edin

Bağlanma Kuramı

Attachment Theory

Bebekler ile birincil bakım verenleri arasında evrimsel temelli yakınlık arayışı ve duygusal bağ kurma süreçlerini inceleyen, bireyin yaşam boyu duygu düzenleme kapasitesini şekillendiren kapsamlı gelişimsel kuram.

İncele

Ana Sayfaya Dön Rastgele Keşfet