Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Fonksiyonel

Functional

Tanım

Bilinen somut bir fizyolojik ya da yapısal bozukluğa dayanmayan, ancak organ veya sistemlerin kullanımında ya da işleyişinde ortaya çıkan bozuklukları veya durumları ifade eden terim.

Örnek Vaka / Uygulama

Nörolojik muayenelerinde ve MR tetkiklerinde hiçbir anatomik lezyon veya felç bulgusuna rastlanmayan, ancak stres altında ani olarak bacaklarını hareket ettiremeyen bir hastanın durumu 'fonksiyonel nörolojik belirti bozukluğu' olarak değerlendirilir; yapı sağlamdır ancak sinirsel işleyiş sekteye uğramıştır.

Derin Analiz

Klinik psikoloji ve psikiyatride 'fonksiyonel' kavramı, tarihsel olarak organik patolojinin dışlandığı durumları nitelendirmek için kullanılır. Nörogörüntüleme tekniklerindeki gelişmeler, birçok 'fonksiyonel' tablonun ardında inceltilmiş sinirsel aksamaları, nörotransmitter dengesizlikleri veya mikroskobik düzeyde işlev bozuklukları bulunduğunu göstermiştir. Bu nedenle kavram, yapısal hasar yokluğunu imha etmez; aksine dinamik süreçlerin ve sistemik etkileşimlerin bozulduğunu işaret eder. Psikosomatik tıp ve davranış bilimlerinde, yapısal bütünlük korunurken işlevselliğin aksaması, psikolojik stresörlerin somatik yansımalarını anlamada kritik bir eşiktir.

Etimoloji

Latince 'functio' [yerine getirme, icra etme] kelimesinden türetilmiş olup, 'fungi' [görev yapmak, ifa etmek] köküne dayanır.

Karıştırmayın

Organik terimi ile karıştırılır; organik bozukluklarda gözle görülür doku hasarı veya anatomik kusur varken, fonksiyonel durumlarda yapısal anatomi kusursuzdur ancak fizyolojik veya psikolojik işleyiş bozuktur.