Aperseptif Görsel Agnozi
Apperceptive Visual Agnosia
Tanım
Bireyin temel görme yetileri (keskinlik, renk ve parlaklık algısı) korunduğu halde, görsel uyaranları anlamlı bir nesne biçiminde bütünleştirme ve ayırt etme yetisini kaybetmesiyle karakterize edilen nadir bir görsel işleme bozukluğudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik ortamda hastaya bir anahtar gösterildiğinde, hasta anahtarın dişlerini, halkasını ve metalik parlaklığını görebilir; hatta kağıt üzerinde kusursuz bir şekilde kopyalayabilir. Ancak nesnenin ne işe yaradığını söyleyemez ve elleriyle dokunmadan (sadece görsel yolla) bir anahtar olduğunu tanıyamaz.
Derin Analiz
Aperseptif görsel agnozi, genellikle oksipital lobun lateral kısımlarını ve ilgili parietal-oksipital bağlantı yollarını etkileyen iki taraflı (bilateral) yaygın beyin hasarları, özellikle karbon monoksit zehirlenmesine bağlı hipoksik olaylar sonucunda ortaya çıkar. Bilişsel modelleme çerçevesinde bu durum, erken evre görsel özellik analizi ile geç evre nesne tanıma (semantik bellek eşlemesi) arasındaki köprünün yıkılmasıdır. Hasta nesnenin kenarlarını, çizgilerini veya renklerini görebilir ancak bunları tek bir yapı altında toplayıp 'kopyalayamaz' ya da eşleştiremez. Bu tablo, özellikle 'associative visual agnosia' (ilişkisel görsel agnozi) ile klinik olarak zıtlaşır; ilişkisel agnozide hasta nesneyi kopya edebilir ancak ne olduğunu bilemez.
Etimoloji
Latince 'ad-' (yönelme/yaklaşma) + 'percipere' (almak, kavramak, algılamak) ve Yunanca 'a-' (olumsuzluk eki) + 'gnosis' (bilgi, tanıma) sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
İlişkisel görsel agnozi (associative visual agnosia) ile sıkça karıştırılır. Ayırt edici nokta: Aperseptif agnozide hastalar nesneleri kopyalayamaz ve eşleştiremezken, ilişkisel agnozide temel algısal bütünleştirme sağlandığı için hastalar nesneleri kopya edebilir ancak işlevsel anlamını bağdaştıramaz.