Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Asgari Gruplar Durumu

Minimal İntergroup Situation

Tanım

Bireylerin ortak bir geçmişi, çıkar çatışması veya kişisel etkileşimi olmaksızın, tamamen rastgele ve önemsiz kriterlere göre geçici gruplara ayrıldığı deneysel paradigma.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir psikoloji laboratuvarında deneye katılan yabancı öğrenciler, yazı-tura atılarak iki rastgele gruba ayrılır. Öğrencilere birbirlerinin isimleri veya yüzleri verilmez, sadece hangi grupta oldukları söylenir. Ardından kendilerine para ödülü dağıtmaları istendiğinde, kendi grup numaralarındakilere daha fazla pay ayırarak hiçbir mantıksal gerekçe olmaksızın grup kayırmacılığı yaparlar.

Derin Analiz

Sosyal psikolojide Henri Tajfel ve meslektaşları tarafından geliştirilen bu paradigma, gruplar arası çatışma ve önyargının ortaya çıkması için derin köklü düşmanlıklara ya da çıkar çatışmalarına gerek olmadığını ampirik olarak kanıtlar. Bireylere bozuk para atışı gibi tamamen keyfi yöntemlerle 'A Grubu' veya 'B Grubu' etiketi yapıştırıldığında bile, dış grup üyelerine dezavantaj sağlama pahasına kendi grup üyelerini kayırma eğilimi ( grup kayırıcılığı) sergiledikleri görülür. Bu durum, sosyal kimlik teorisinin temelini oluşturur; insan zihninin kategorizasyon eğilimi, en asgari düzeyde dahi 'biz' ve 'öteki' dikotomisini üretmek için yeterlidir.

Etimoloji

İngilizce 'minimal' (Latince *minimus* - en küçük, en az) + 'intergroup' (Latince *inter* [arasında] + *grex* [sürü, grup]) + 'situation' (Latince *situs* - yer, konum) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Gerçekçi Çatışma Teorisi (Realistic Conflict Theory) ile sıklıkla karıştırılır; ancak gerçecik çatışma teorisi kıt kaynaklar üzerindeki gerçek rekabeti vurgularken, asgari gruplar durumu kaynakların ve çıkar çatışmalarının tamamen yok olduğu durumlarda bile ayrımcılığın doğabileceğini gösterir.