Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Baltimore Yaşlanma Boylamsal Çalışması

Baltimore Longitudinal Study Of Aging (BLSA)

Tanım

Ulusal Yaşlanma Enstitüsü tarafından 1958'den beri sürdürülen ve 20 ile 90'lı yaşlar arasındaki binlerce gönüllünün yaşam boyu düzenli aralıklarla test edildiği kapsamlı intramural yaşlanma araştırması.

Örnek Vaka / Uygulama

20 yaşındaki bir katılımcının bilişsel esneklik, bellek ve kardiyovasküler kapasite verilerinin, aynı bireyin 40, 60 ve 80 yaşlarında tekrar ölçülerek kendi içindeki değişim eğrisinin çıkarılması ve bu verilerin demans geliştiren bireylerin verileriyle karşılaştırılarak erken uyarı belirteçlerinin saptanması.

Derin Analiz

Baltimore Yaşlanma Boylamsal Çalışması (BLSA), insan gelişiminde normatif yaşlanma süreçlerini patolojik süreçlerden (hastalıklar) ayırt etmek amacıyla tasarlanmış, alanındaki en uzun soluklu ve metodolojik olarak en kritik boylamsal araştırmalardan biridir. Biyolojik, psikolojik ve fizyolojik değişkenleri zaman içinde takip ederek yaşlanmanın dinamik doğasını ortaya koyar. Kohort etkilerini minimize etmek ve bireysel değişim yörüngelerini hassasiyetle haritalandırmak için katılımcılara çok disiplinli test bataryaları (nöropsikolojik değerlendirmeler, kardiyovasküler ölçümler, metabolik paneller) uygulanır. Gerontoloji ve nörobiyoloji literatüründe sağlıklı yaşlanma ile nörodejeneratif süreçlerin sınırlarını belirleyen ampirik temel verilerin büyük kısmı bu çalışmanın ardışık ölçümlerine dayanmaktadır.

Etimoloji

İngilizce 'Baltimore' (yer adı) + Latince 'longitudo' [uzunluk/boylam] ve 'aetas' [yaş] kelimelerinden türetilen 'longitudinal' (boylamsal) ve 'aging' (yaşlanma) sözcüklerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Kesitsel yaşlanma çalışmaları (Cross-sectional studies) ile karıştırılır; kesitsel çalışmalar farklı yaş gruplarını aynı anda incelerken, BLSA gibi boylamsal çalışmalar aynı bireyleri yıllar boyunca takip ederek gerçek gelişimsel değişimleri ve yaşlanma trajectoriesini (yörüngesini) izler.