Boylamsal
Longitudinal
Tanım
Anatomide vücudun uzun eksenini belirten, araştırmalarda ise aynı örneklemin uzun bir zaman dilimi boyunca takip edildiği gözlemsel yöntemi tanımlayan terim.
Örnek Vaka / Uygulama
Çocukluk çağındaki travmatik yaşantıların 20 yıl boyunca her beş yılda bir psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkisini incelemek amacıyla 500 katılımcının yirmi yaşından kırk yaşına kadar düzenli olarak anket ve mülakatlarla takip edilmesi.
Derin Analiz
Metodolojik ve istatistiksel bağlamda boylamsal (longitudinal) araştırma tasarımı, gelişimsel süreçlerin, yaşlanma etkilerinin veya hastalık seyrinin incelenmesinde kesitsel (cross-sectional) çalışmalara kıyasla üstün bir zamansal ardışıklık sunar. Aynı bireylerin belirli aralıklarla tekrar ölçülmesi, değişkenler arasındaki nedensellik çıkarımlarını güçlendirirken; seçilim yanlılığı, denek kaybı (attrition) ve tekrar test etkisi gibi metodolojik tehditlere açık olması nedeniyle ileri düzey istatistiksel modelleme (örneğin, karma etki modelleri veya gizli büyüme eğrisi analizi) gerektirir.
Etimoloji
Latince 'longus' (uzun) sözcüğünden türetilen 'longitudinalis' sıfatına dayanır; zaman veya uzlem boyunca uzunlamasına uzanan boyutsal ekseni ifade eder.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Rubin Nedensellik Modeli
Rubin Nedensellik Modeli
Rubin’s Causal Model
Bir müdahalenin veya tedavinin etkisinin, aynı bireyin hem deney hem de kontrol koşullarında eş zamanlı bulunamayacağı gerçeğine (nedenselliğin temel problemi) dayanarak potansiyel sonuçlar çerçevesinde tahmin edilmesini sağlayan istatistiksel bir çerçevedir.
İncele
Riskli Öngörü
Riskli Öngörü
Risky Prediction
Bilimsel bir hipotezin yanlışlanma olasılığını barındıran ve bu yönüyle teorinin geçerliliğini net bir şekilde test eden öngörü türü.
İncele
Görgül
Görgül
Empirical
Spekülasyon veya salt akıl yürütmeye dayanmak yerine, doğrudan deney, ölçüm ve sistematik gözleme dayanan bilgi veya yöntem.
İncele
Tam Dengeleme
Tam Dengeleme
Complete Counterbalancing
Deneysel çalışmalarda olası tüm tedavi veya koşul sıralamalarının katılımcı alt gruplarına en az bir kez atanmasını sağlayan kontrol prosedürüdür.
İncele