Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Beden Algısı Değerlendirmesi

BIA

Tanım

Bireyin kendi bedenini zihinsel olarak nasıl algıladığını, boyutlandırdığını ve bu bedensel görünüme karşı geliştirdiği duygusal tepkileri ölçmeye yarayan sistematik yöntemler bütünü.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik değerlendirme sırasında hastaya, bilgisayar ekranında kendi vücut ağırlığını kademeli olarak büyütüp küçültebileceği bir program verilir. Hastanın kendi bedenini olduğundan %30 daha kilolu algılayıp ekranda bu şekilde ayarlaması, BIA testinde belirgin bir beden imgesi distorsiyonu (bozulması) olduğunun ampirik kanıtı olarak kaydedilir.

Derin Analiz

Klinik psikoloji ve yeme bozuklukları literatüründe beden imgesi bozulması (body image distortion), anoreksiya nervoza ve bulimia nervoza gibi patolojilerin hem etiyolojisinde hem de seyrinde kritik bir fenomendir. Beden Algısı Değerlendirmesi (BIA), genellikle figür çizelgeleri, silüet ölçekleri veya bilgisayarlı distorsiyon teknikleri kullanılarak yapılır. Bireyin gerçek somatik boyutları ile zihninde yarattığı beden temsili arasındaki sapmayı nicel olarak saptar. Nörobiyolojik düzeyde bu durum, parietal korteksin somatosaspetif haritalaması ile insüla ve prefrontal korteksteki öz-değerlendirme devreleri arasındaki entegrasyon kusurlarıyla ilişkilendirilir.

Etimoloji

İngilizce 'Body' (Orta İngilizce 'bodig', gövde/beden) + 'Image' (Latince 'imago', tasvir/görüntü) + 'Assessment' (Latince 'assidere', yanına oturmak / değer biçmek) kelimelerinin baş harflerinden oluşan akronim.

Karıştırmayın

Beden Memnuniyeti (Body Dissatisfaction) kavramı ile sıklıkla karıştırılır. Beden memnuniyeti kişinin bedeninden duyduğu hoşnutsuzluğun duygusal yönünü temsil ederken; BIA, hem bilişsel algı bozukluğunu hem de duygu durumunu kapsayan daha geniş bir ölçüm metodolojisidir.