Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bellek Uzamı

Memory Span

Tanım

Bir uyarıcı dizisinin sunumunu takiben, herhangi bir gecikme olmaksızın doğru sırada yeniden üretilebilen maksimum öge sayısı.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir nöropsikolojik değerlendirme sırasında klinisyen, hastaya ardışık olarak şu rakam dizisini okur: '4, 7, 3, 9, 1, 5'. Hasta, dizinin bitiminden hemen sonra bu sayıları eksiksiz ve aynı sırada ('4-7-3-9-1-5') tekrarlarsa, bu test seviyesindeki bellek uzamı başarılı kabul edilir. Uzunluk kademeli olarak artırılır ve hastanın hata yapmadan hatırlayabildiği en uzun dizi, onun bellek uzamı skorunu verir.

Derin Analiz

Bilişsel psikoloji ve nöropsikoloji literatüründe bellek uzamı, özellikle kısa süreli belleğin ve işleyen belleğin (working memory) kapasitesini ölçmek için kullanılan temel bir parametredir. George Miller'ın klasik '7 artı eksi 2' kuralı ile popülarize olan bu kavram, fonolojik döngü ve merkezi yürütme işlevlerinin etkinliği hakkında doğrudan veri sağlar. Ögelerin işitsel veya görsel modalitede sunulması, kortikal işleme süreçlerini (örneğin birincil işitsel korteks veya görsel-uzaysal eskiz defteri) farklı şekillerde aktive eder; ancak nihai kapasite sınırı, bilişsel yük yönetimi ve bilgi işleme hızı tarafından belirlenir.

Etimoloji

İngilizce 'memory' (Latince 'memoria': anı, hatırlama) ve 'span' (Cermen kökenli 'spanan': uzanmak, mesafe, kapsam) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

İşleyen bellek kapasitesi (working memory capacity) ile sıklıkla karıştırılır; bellek uzamı yalnızca pasif depolama ve ardışık hatırlama kapasitesini ölçerken, işleyen bellek aynı zamanda bilginin zihinsel olarak manipüle edilmesini gerektirir.