Beta Blokör
Beta Blocker
Tanım
Sempatik sinir sistemindeki beta-adrenerjik reseptörleri rekabetçi bir şekilde bloke ederek adrenalin ve noradrenalin etkilerini baskılayan farmakolojik ajan sınıfı.
Örnek Vaka / Uygulama
Önemli bir akademik konferansta sunum yapacak olan ve konuşma anında yoğun ellerde titreme (tremor) ile kalp çarpıntısı yaşayan bir bireyin, bu somatik anksiyete semptomlarını kontrol altına almak için düşük dozda propranolol kullanması.
Derin Analiz
Beta blokörler, katekolaminlerin miyokard ve vasküler düz kaslar üzerindeki inotropik ve kronotropik etkilerini azaltarak kardiyak iş yükünü ve miyokardın oksijen tüketimini düşürür. Klinik psikiyatri ve psikofarmakolojide, özellikle performans anksiyetesi, panik atak ve somatik anksiyete bulgularının (taşikardi, tremor, terleme) yönetiminde otonomik uyarılmanın periferal yansımalarını baskılamak amacıyla sıklıkla reçete edilir. Merkezi sinir sistemi üzerindeki dolaylı etkileri, sempatik tonusun periferik feedback döngülerini zayıflatmasıyla gerçekleşir.
Etimoloji
Latince 'beta' (ikinci harf, reseptör sınıflandırmasından) + İngilizce 'blocker' [engelleyen, bloke eden] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Anksiyolitikler ve Benzodiazepinler ile karıştırılır; benzodiazepinler GABAerjik sistem üzerinden merkezi sinir sistemini yatıştırırken, beta blokörler beyin kimyasını doğrudan değiştirmez, yalnızca sempatik sinir sisteminin periferik fiziksel tepkilerini bloke eder.