Bileşen Değerlendirmesi
Component Evaluation
Tanım
Bir hizmet sunum sisteminin veya müdahale programının bütününü değil, onu oluşturan ayrı ayrı unsurları ve bu unsurların nihai çıktılarla olan ilişkilerini inceleyen sistematik değerlendirme yaklaşımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Madde bağımlılığı tedavisinde kullanılan çok modüllü bir psikososyal programın; Bilişsel Davranışçı Terapi seanslarının mı, yoksa sadece akran destek gruplarının mı nüksü önlemede asıl etken olduğunu belirlemek amacıyla programın parçalarına ayrılarak ayrı ayrı test edilmesi.
Derin Analiz
Uygulamalı psikoloji, program değerlendirme ve sosyal bilimler metodolojisinde, bütüncül program başarısızlıklarının veya başarılarının kaynağını izole etmek için kullanılan kritik bir analitik stratejidir. Geleneksel program değerlendirmeleri genellikle 'kara kutu' yaklaşımıyla girdileri ve nihai çıktıları incelerken, bileşen değerlendirmesi analizin birimini program düzeyinden alt bileşenlere indirger. Hangi spesifik modülün, mekanizmanın veya müdahale unsurunun asıl etkiyi yarattığını ya da sistemi aksattığını istatistiksel ve deneysel tasarımlarla (örneğin faktöriyel tasarımlar veya sökme tasarımları - dismantling designs) ayrıştırır. Bu yaklaşım, maliyet-etkinlik analizleri ve kanıta dayalı müdahalelerin optimizasyonu için vazgeçilmezdir.
Etimoloji
Latince 'componere' (bir araya getirmek, oluşturmak) kökünden türeyen 'component' ile Latince 'valere' (güçlü olmak, değer taşımak) fiilinden evrilen 'evaluation' sözcüklerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Program Değerlendirmesi (Program evaluation daha geniş bir çerçevede tüm sistemi incelerken, bileşen değerlendirmesi sistemin alt parçalarına odaklanır); Sonuç Değerlendirmesi (Outcome evaluation sadece nihai hedeflere ulaşı-lıp ulaşılamadığına bakar, süreç içindeki etken mekanizmaları ayrıştırmaz).