Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Bradileksi

Bradylexia

Tanım

Zekâ geriliğine atfedilemeyen, okuma hızında görülen aşırı ve patolojik yavaşlık durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Akademik başarı seviyesi yüksek üniversite öğrencisi bir bireyin, standart bir akademik metni okuması, aynı zekâ düzeyindeki akranlarına kıyasla üç ila dört kat daha uzun sürmektedir. Göz takip cihazı (eyetracking) ile incelendiğinde, bu bireyin metin üzerinde çok daha fazla fiksasyon (sabitlenme) yaptığı ve geri dönüş sakkadları (regresyon) sergilediği saptanmıştır.

Derin Analiz

Bradileksi, nöropsikolojik ve bilişsel düzeyde görsel kelime tanıma, fonolojik kodlama veya okülimotor (göz hareketi) koordinasyon süreçlerindeki aksamalardan kaynaklanan bir işleme hızı bozukluğudur. Genel zekâ düzeyi (IQ) normal veya normalin üstünde olan bireylerde gözlenmesi, bu durumu spesifik bir öğrenme güçlüğü veya nörolojik yavaşlama veyahut bilgi işleme hızı (processing speed) defisiti olarak konumlandırır. Okuma ediminin akıcılığını ve otomatizmini bozar, ancak okuduğunu anlama kapasitesi doğrudan zekâdan ziyade okuma hızının getirdiği bilişsel yük nedeniyle ikincil olarak etkilenebilir.

Etimoloji

Antik Yunanca 'bradus' (yavaş) ve 'lexis' (konuşma, okuma, kelime) köklerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Disleksi (okuma bozukluğu genellikle harf/ses çözme ve fonolojik farkındalık hatalarını içerirken, bradileksi temel olarak hız odaklı bir işleme yavaşlığıdır); Bradifreni (genel düşünce ve zihinsel süreçlerin yavaşlaması olup, bradileksi doğrudan okuma motoru ve girdisiyle sınırlıdır).