Çalışan Karşılaştırma Tekniği
Employee Comparison Technique
Tanım
Bir çalışanın performansının mutlak kriterlere göre değil, doğrudan diğer çalışanların performansıyla kıyaslandığı her türlü değerlendirme yöntemi.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir teknoloji şirketinde, performans değerlendirme döneminde yöneticinin ekibindeki yazılımcıları mutlak bir başarı puanı vermek yerine, birbirleriyle kıyaslayarak en iyiden en kötüye doğru sıralaması ve en alt yüzde 10'luk dilimi zorunlu olarak düşük performans kategorisine ataması.
Derin Analiz
Endüstri ve Örgüt Psikolojisi ile İnsan Kaynakları Yönetimi bağlamında kullanılan bu teknik, performans değerlendirme hatalarını (örneğin hoşgörü veya merkezilik eğilimi) azaltmak amacıyla geliştirilmiştir. Derecelendirme ölçeklerinin aksine, çalışanları göreceli bir hiyerarşiye yerleştirir. Sıralama yöntemi (ranking), zorunlu dağılım yöntemi (forced distribution) ve ikili karşılaştırma yöntemi (paired comparison) bu kategorinin temel alt türleridir. Ancak, bireyler arası rekabeti tetiklemesi, iş birliğini zedelemesi ve mutlak başarı düzeyini yansıtmaması gibi geçerlilik ve güvenilirlik dezavantajları barındırır.
Etimoloji
İngilizce 'employee' (çalışan, Latince 'emploi' üzerinden), 'comparison' (karşılaştırma, Latince 'comparare' [eşleştirmek, kıyaslamak]) ve 'technique' (teknik, Yunanca 'tekhnē' [sanat, zanaat]) kelimelerinin birleşiminden oluşan örgütsel psikoloji terimi.
Karıştırmayın
Mutlak Değerlendirme Yöntemleri (Absolute Rating Scales) ile karıştırılır; mutlak yöntemlerde çalışanlar önceden belirlenmiş standartlara göre değerlendirilirken, karşılaştırma tekniklerinde referans noktası doğrudan diğer çalışanlardır.