Çok Nitelikli Fayda Analizi
Multiattribute Utility Analysis
Tanım
Karmaşık alternatiflerin veya seçimlerin değerini, uzman değerlendirmelerini kullanarak nicelleştiren ve karşılaştırılabilir hale getiren sistematik bir değerlendirme yöntemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir hastanede uygulanacak üç farklı psikososyal rehabilitasyon programının maliyet, başarı oranı, hasta uyumu ve personel gereksinimi gibi dört temel boyut üzerinden değerlendirilmesi. Uzman jürisi her boyuta ağırlık verir ve programları puanlayarak en yüksek toplam faydayı sağlayan modeli seçer.
Derin Analiz
Karar teorisi ve program değerlendirme alanlarında kullanılan bu yöntem, çok boyutlu karar verme süreçlerinde sübjektif yargıları matematiksel bir çerçeveye oturtur. Farklı programların veya müdahalelerin sonuçlarıyla ilgili boyutlar önce sıralanır, ardından göreli önem derecelerine göre ağırlıklandırılır. Her bir alternatif, bu değer boyutları üzerinden puanlanarak karar vericilere optimize edilmiş bir rasyonel karşılaştırma zemin sunar. Özellikle klinik programların maliyet-etkililik ve fayda analizlerinde stratejik öneme sahiptir.
Etimoloji
Latince 'multus' (çok) + 'attributum' (özellik/nitelik) ve 'utilis' (faydalı/kullanışlı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Maliyet-Fayda Analizi (genellikle parasal karşılıklara odaklanır; çok nitelikli fayda analizi ise parasal olmayan birden fazla nitel değeri de hesaba katar).