Kültürlerarası Yaklaşım
Cross-cultural Approach
Tanım
Farklı toplumsal ve kültürel bağlamlardaki davranış kalıplarını, sosyal uygulamaları ve psikolojik süreçleri karşılaştırmalı olarak inceleyen temel bir araştırma yöntemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir gelişim psikoloğunun, bağımsızlaşma sürecini (individuation) hem kolektivist bir Doğu Asya toplumunda hem de bireycilik odaklı bir Batı Avrupa ülkesinde aynı ölçekleri kullanarak karşılaştırmalı olarak incelemesi ve elde edilen veriler ışığında bağlanma teorisinin evrenselliğini sorgulaması.
Derin Analiz
Kültürlerarası yaklaşım, insan davranışının evrensel boyutları ile kültüre özgü tezahürleri arasındaki ince çizgiyi ampirik olarak test etmeyi amaçlar. Psikolojik teorilerin ve klinik araçların (örneğin zeka testleri, kişilik envanterleri veya psikopatoloji kriterleri) Batı merkezli (WEIRD: Western, Educated, Industrialized, Rich, Democratic) örneklemlerle sınırlı kalmayıp kalibre edilmesini sağlar. Araştırmacılar, çocuk yetiştirme pratiklerinden eş seçimi dinamiklerine kadar geniş bir yelpazede veriler toplayarak, ekolojik ve sosyal faktörlerin bilişsel şemalar üzerindeki dönüştürücü etkisini istatistiksel varyans analizleriyle incelerler.
Etimoloji
İngilizce 'cross-' (karşılıklı, çapraz, Latince 'crux' [haç/kesişme] kökünden) + 'cultural' (kültürel, Latince 'cultura' [ekim, bakım, gelişim] sözcüğünden) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Kültürlerarası yaklaşım sıklıkla 'kültürlerarası psikoloji' ile eşanlamlı tutulur; ancak ilk yöntem alet çantasını veya araştırma stratejisini ifade ederken, ikincisi bu yöntemin uygulandığı alt disiplinin adıdır. Ayrıca tek bir kültürü derinlemesine inceleyen 'etnografik yaklaşım' ile karşılaştırmalı doğasından ötürü ayrışır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kültürlerarası Psikoloji
Cross-cultural Psychology
İnsan davranışı ve zihinsel süreçlerindeki evrensel kalıplar ile kültürel olarak şekillenen farklılıkları, uluslararası ve antropolojik verileri harmanlayarak inceleyen psikoloji alt dalıdır.
Kolektivizm
Collectivism
Bireyin kendini izole bir varlık olarak değil, daha geniş bir sosyal veya aile grubunun ayrılmaz bir parçası olarak konumlandırma eğilimidir.