Daubert Testi
Daubert Test
Tanım
ABD Federal Mahkemelerinde uzman bilimsel tanıklığın kabul edilebilirliğini belirlemek amacıyla yargıçların uyguladığı güvenilirlik ve geçerlilik kriterleri bütünü.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir ceza davasında sanığın akıl sağlığını değerlendiren bir klinik psikolog, mahkemeye yeni geliştirilmiş ancak henüz akademik literatürde hakemli değerlendirmeden geçmemiş ve hata oranı bilinmeyen bir projektif test sunar. Savunma avukatı Daubert motion (itirazı) vererek bu testin bilimsel geçerliliğini sorgular; yargıç Daubert duruşmasında testin literatür desteğinin yetersiz olduğuna hükmederek uzman tanıklığı reddeder.
Derin Analiz
Adli psikoloji ve hukuki psikiyatri bağlamında Daubert testi, bilimsel kanıtların ve uzman tanık ifadelerinin mahkemeye sunulmadan önce titiz bir epistemolojik süzgeçten geçirilmesini sağlar. Daha önceki Frye standardının yerini alan bu test, yargıca bir tür 'bilimsel hakem' rolü yükler. Yargıç; sunulan teorinin test edilebilirliğini, bilinen veya potansiyel hata oranını, hakemli dergilerde yayımlanıp yayımlanmadığını ve ilgili bilimsel topluluk tarafından genel kabul görüp görmediğini değerlendirir. Özellikle klinik psikoloji değerlendirmelerinde kullanılan testlerin ve klinik görüşme tekniklerinin adli geçerliliğini kanıtlamasında kritik bir eşiktir.
Etimoloji
1993 yılında ABD Yüksek Mahkemesi'nin 'Daubert v. Merrell Dow Pharmaceuticals Inc.' davasına atfen özel isimden türetilmiş hukuki ve adli bilimler terminolojisi.
Karıştırmayın
Frye testi (genel kabul standardı); Daubert testinden farklı olarak yalnızca bilimsel topluluktaki genel kabule odaklanır, hata oranı ve test edilebilirlik gibi ampirik kriterleri zorunlu tutmaz.