Derinlik Psikolojisi
Depth Psychology
Tanım
Duygusal bozuklukların, kişiliğin ve yaratıcılığın kaynağı olarak bilinçdışı zihinsel süreçleri inceleyen kapsamlı psikoloji ve psikoterapi yaklaşımı.
Örnek Vaka / Uygulama
Kronikleşmiş anksiyete belirtileriyle başvuran ancak mantıksal düzeyde hayatında belirgin bir stres faktörü bulamayan bir danışanın, serbest çağrışım ve rüya analizi teknikleriyle çocukluk dönemine ait çözülmemiş erken dönem kayıplarının bilinçdışı etkilerini fark etmesi ve bu sayede semptomların hafiflemesi.
Derin Analiz
Derinlik psikolojisi, insan zihninin görünürdeki rasyonel katmanlarının ötesine geçerek, bilinçdışının dinamiklerini, bastırılmış dürtüleri, arketipsel kalıpları ve içsel çatışmaları merkeze alan bir epistemolojik çerçevedir. Sigmund Freud'un psikanalizi, Carl Jung'un analitik psikolojisi ve Alfred Adler'in bireysel psikolojisi bu üst kategori altında toplanır. Fenomenolojik ve hermeneutik yöntemleri harmanlayarak rüyaları, semptomları ve kültürel ürünleri bilinçdışının tezahürleri olarak çözer. Ampulist ve davranışçı indirgemeciliğe karşı bir reaksiyon olarak doğmuş, insan deneyiminin katmanlı ve çok boyutlu yapısını savunmuştur.
Etimoloji
Almanca 'Tiefenpsychologie' (Tiefen [derinlik] + Psychologie [ruh bilimi]) teriminden türetilmiştir; kökeni Almanca akademik yazına ve Freudyen psikanalitik gelenek dayanır.
Karıştırmayın
Yüzey psikolojisi (bilişsel-davranışçı yaklaşımlar) ve akademik deneysel psikoloji; bu akımlar doğrudan gözlenebilir davranış ve bilişlere odaklanırken, derinlik psikolojisi gözle görülemeyen dinamik bilinçdışı yapılarla ilgilenir.