Dinamik Test
Dynamic Testing
Tanım
Bireyin mevcut bilgi düzeyini sabitlemek yerine, artan zorluk derecelerindeki görevler aracılığıyla öğrenme potansiyelini ve gizli kapasitesini ölçmeyi amaçlayan psikometrik yaklaşım.
Örnek Vaka / Uygulama
8 yaşındaki bir çocuğa standart bir zeka testinde çözemediği karmaşık bir matris problemi verilir. Geleneksel test burada süreci sonlandırıp düşük puan verirken, dinamik test uygulayıcısı çocuğa stratejik bir ipucu verir. Çocuk bu ipucunu kullanarak bir sonraki, daha zor problemi tek başına çözerse, bu durum onun yüksek bir dinamik öğrenme potansiyeline sahip olduğunu gösterir.
Derin Analiz
Lev Vygotsky'nin Yakınsal Gelişim Alanı (Zone of Proximal Development - ZPD) teorisine dayanan dinamik test, geleneksel statik zeka testlerinin aksine bireyin öğrenme sürecine müdahale eder. Testçi, değerlendirme esnasında ipuçları, geri bildirimler veya rehberlik sunarak bireyin performansındaki değişimi ve gelişime açıklık derecesini saptar. Psikometri ve bilişsel psikolojide bu yöntem, statik testlerin kaçırdığı potansiyel öğrenme kapasitesini (learning potential) açığa çıkarır. Özellikle kültürel dezavantajları veya eğitim fırsat eşitsizliklerini telafi etmede klinik ve eğitim ortamlarında üstün bir geçerliliğe sahiptir.
Etimoloji
Latince 'dynamis' [güç, kuvvet, hareket] (Yunanca 'dynamis' kelimesinden türetilmiştir) ve 'testum' [toprak kap, sınavdan geçirme] sözcüklerinin birleşiminden türemiştir.
Karıştırmayın
Geleneksel zeka testleri (statik testler) ile karıştırılır; statik testler yalnızca geçmiş öğrenmelerin neticesini (ürünü) ölçerken, dinamik testler öğrenme sürecini ve gelecekteki kapasiteyi (süreci) ölçer.